Kalendarium cz

"Kalendarium Nowogardu"
      Wykaz zawiera tylko bazę dat i informację hasłową o wydarzeniu. Pełna informacja znajduje się w miejscu wskazanym przez autora opracowania. Spis zawiera daty, które zostały odnotowane w kronikach lub innych publikacjach, w tym w prasie krajowej,
        województwa szczecińskiego, prasie lokalnej, kronikach zakładów pracy, zapiskach urzędowych, dokumentach i na fotografiach ze zbiorów prywatnych Nowogardczan, w pracach i publikacjach naukowych.
          Zbiór ten stanowi zaledwie znikomą ilość  ustalonych faktów, które mogą stać się bazą wyjściową do dalszych ustaleń i  korekt już publikowanych faktów i zapisów historycznych.
          Prawa autorskie zastrzega Franciszek Karolewski.
  Rok mc dn. Źródło Treść:
  980 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Na Ziemi Nowogardzkiej przebywają rycerze Mieszka I
  1000 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Prawdopodobna data zbudowania pierwszej chrześcijańskiej świątyni przez biskupa Reinbarn'a w miejscu obecnego kościoła.
  1003 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Najazd Luciców na tereny pomorskie , w tym i na ziemie nowogardzkie.
  1003 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Do tego czasu Pomorze Zachodnie stanowi integralną część ziem pod władzą królów Polski.
  1005 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Rycerstwo Bolesława Chrobrego gości na Ziemi Nowogardzkiej.
  1008 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Zakończenie walk między wojskami Świętopełka a rycerstwem władcy polskiego na Ziemiach Nowogardzkich.
  1015 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Mieszko II i jego wojowie przechodzą przez rejon nowogardzki.
  1018 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Świętopełek podporządkowuje się Bolesławowi Chrobremu.
  1034 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Lata reakcji pogańskiej po śmierci Mieszka II, powodujące zagładę dzieła arcypasterza kołobrzeskiego.
  1037 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Do tego czasu Nowogard należy do państwa polskiego.
  1037 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Powstanie pogańskie Masława pozwala Gryfitom zagarnąć Ziemię Nowogardzką i włączyć do swoich posiadłości.
  1060 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Bolesław Szczodry zwany Śmiałym wraz ze swoją armią przebywa na terenach nowogardzkich.
  1075 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Bolesław Krzywousty i jego  comesa Skarbiera Adwańca bywali w nowogardzkim.
  1090 0 0 St.Rzeszowski Kronika cz. I Wojska Władysława Hermana pod wodzą Sieciecha walczą na terenach nowogardzkich.
  1100 0 0 BDP-17/92 Nowogardzka Świątynia zostaje zniszczona w czasie reakcji pogańskiej po śmierci Mieszka II.
  1101 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W XII w. Biskup Woliński Wojciech położył kamień węgielny pod budowę kościoła NMP w Nowogardzie.
  1101 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z XII w. pochodzą obie chrzcielnice stojące do dziś przy wejściu do kościoła.
  1101 0 0 Wiadomości Zachodnie nr 12/73 W XII w. z inicjatywy Bolesława Krzywoustego misje chrześcijańskie docierają na tereny nowogardzkie.
  1124 0 0 St.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Przez Nowogard wiedzie droga wojenno-handlowa z Wolina do Kołobrzegu.
  1124 0 0 St.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Wysłany przez Bolesława Krzywoustego orszak Św. Ottona dokonuje chrztu ludności Nowogardu.
  1130 0 0 BDP-17/92 Pierwszy Biskup Woliński Wojciech położył kamień węgielny pod budowę kościoła pw. NMP w Nowogardzie.
  1130 0 0 BDP-21/92 W latach 30-tych XII w. Biskup woliński Wojciech położył kamień węgielny pod budowę kościoła w Nowogardzie.
  1200 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Al Idrisz pisze o Nowogardzie: jest to gród okazały, o zwartej zabudowie, wielkich bogactwach i wysoko kwalifikowanych rzemieślnikach.
  1200 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W XII w. arabski kronikarz AL- Idrisz wspomina o ważnym i ludnym ośrodku zwanym NUGRADA.
  1200 0 0 Wiad.Zach. 12/73 Al-Idrisz pisze: jest to gród okazały o zwartej zabudowie, wielkich bogactwach i wysoko kwalifikowanych rzemieślnikach.
  1248 0 0 Kronika Lawerentza Nabycie ziemi "Nogart" - dotychczas w posiadaniu księcia Barnima I - przez biskupstwo w Kamieniu.
  1248 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę: NOGART
  1248 0 0 Margrit Schlegel BRD Nabycie ziemi "Nogart" - dotychczas w posiadaniu księcia Barnima I - przez biskupa w Kamieniu.
  1263 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ród Ebersteinów wypędzony ze Szwabii przez księcia Brunszwiku, wyemigrował na Pomorze.
  1267 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ebersteinowie przebywają na dworze krewnego, biskupa kamieńskiego Hermana von Gleichen.
  1268 0 0 Kronika Lawerentza Kronikarz Bollnow podaje jako nazwę miasta " Nogard".
  1268 0 0 Margrit Schlegel BRD Pierwsza wzmianka wymieniająca Nowogard jako posiadłość Biskupa Kamieńskiego.
  1268 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard został oddany przez ks.. Barnima I Szczecińskiego biskupom kamieńskim.
  1268 0 0 St.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Pierwsza oparta na dokumentach wzmianka jako "zamek i miasteczko" zwane dalej "Miasteczko Nogart".
  1268 0 0 St.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu W Nowogardzie istnieje zamek myśliwski będący własnością Biskupa Kamieńskiego.
  1268 0 0 Wiad.Zach. 12/73 Dobra nowogardzkie oraz wieś Dąbrowa nadane (przekazane) Biskupstwu Kamieńskiemu.
  1268 0 0 Wiad.Zach.12/73 Kronikarz Bollnow podaje jako nazwę miasta " Nogard".
  1268 0 0 Wiad.Zach.12/73 Książę Szczeciński Barnim I przekazał Biskupowi Kamieńskiemu we władanie miasto wraz z okolicą.
  1268 0 0 Wiad.Zach.12/73 Pierwsza  wzmianka,  że:  gród  jest własnością Biskupa Kamieńskiego.
  1268 4 13 Prog.TMZN Pierwsza wzmianka o Nowogardzie - jako dworze warownym, miejscem na trasie traktu  bursztynowego.
  1268 4 13 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwszy zapis:  "Nogard castrum et villa sive oppidum" - twierdza, dwór wiejski, oszańcowanie, miejsce warowne.
  1270 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/492 Z.Miler Hrabia Otto I von Eberstein przekazał miastu 150 łanów ziemi.
  1274 0 0 Kronika Lawerentza Hrabiowski ród Eberstein otrzymuje zamek i miejscowość Naugard jako lenno, oprócz tego wsie: Minten, Langkafel, Zickerke, Glizig, Doringshagen i Dusterbeck.
  1274 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Do 1663r. stulecie niesłychanego ucisku feudalnego, Ebersteinowie sprowadzają kolonistów niemieckich.
  1274 0 0 Margrit Schlegel BRD Hrabiowski ród Eberstein otrzymuje zamek i miejscowość Naugard jako lenno, oprócz tego wsie: Minten, Langkafel, Zickerke, Glietzig, Doringshagen i Dusterbeck.
  1274 0 0 Prog.TMZN Biskupstwo Kamieńskie oddaje gród grafom von Eberstein, przybyłym ze Szwabii.
  1274 0 0 Prog.TMZN Nadana posiadłość wraz z miastem ma obszar   700 łanów   (ok. 12 000 ha).
  1274 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Biskup Herman osadził w grodzie swego krewnego - grafa z Braunschweigu Ottona Ebersteina.
  1274 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Ebersteinowie uzyskują posiadłość lenną: Nowogard  i 700 włók ziemi /21 000 morgów/.
  1274 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Herbem Ebersteinów był srebrny lew w koronie na błękitnym tle.
  1274 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na zamku nowogardzkim osiadają grafowie von Eberstein, posiadają gród, miasto i 700 łanów ziemi w okolicy.
  1274 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard stanowi rezydencję Ebersteinów.
  1277 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do roku 1313  Otton II prowadzi szeroką akcję germanizacji powiatu i miasta Nowogard.
  1282 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otton I syn Ditricha  Eberstein zakończył władanie ziemią nowogardzką.
  1290 0 0 Prog.TMZN Starania o uzyskanie dla Nowogardu praw miejskich.
  1295 0 0 Wiad.Zach. 12/73 Biskup Kamieński przekazuje miasto grafom von Eberstein - miasto jest już ośrodkiem handlowym.
  1300 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na początek XIV w. określono czas powstania ratusza.
  1301 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przebudowa kościoła na charakter gotycki, dobudowa prezbiterium.
  1302 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do roku 1326 germanizację włości nowogardzkich kontynuują bracia Herman i Albrecht.
  1309 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/492 Z.Miler Przywilej Prawa Lubeckiego przeprowadza ostrzejszą komasację łanów hrabiowskich, mieszczanie otrzymali 108 łanów, trzej bracia Eberstein pozostawili sobie 20 łanów, natomiast 22 łany podzielono jako dzierżawę pomiędzy dostojników miejskich i urzędników.
  1309 0 0 G.Sz.165/87 Nowogard otrzymał prawa miejskie.
  1309 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Rozpoczyna się stały napływ ludności niemieckiej do miasta, Słowianie są wypierani na podgrodzie.
  1309 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę : NEVGARDE
  1309 0 0 Prog.TMZN Przyznano akt lokacyjny - sporządzony na prawie lubeckim.
  1309 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard otrzymał przywilej stosowania prawa lubeckiego.
  1309 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Trzej bracia Ebersteinowie zabrali miastu ziemie uprawne,  pozostawili tylko 108 łanów.
  1309 0 0 Wiad.Zach. 12/73 Miasto przestaje rządzić się dawnym prawem polskim.
  1309 0 0 Wiad.Zach.12/73 Nowogard uzyskuje miejskie prawa  lubeckie.
  1309 4 30 DN nr 98/95 Zbigniew Miler Przywilej Prawa Lubeckiego zamyka proces założenia miasta, komasacja gruntów - łanów hrabiowskich.
  1309 4 30 Kronika Lawerentza Założenie niemieckiego miasta Naugard. Uroczyste nadanie "Prawa Lubeckiego" na rynku miasta.
  1309 4 30 Margrit Schlegel BRD Nadanie statutu miasta "Lubisches Recht" jako niemieckie miasto, przywileje ogłoszono na rynku, tekst pisany był w języku łacińskim.
  1309 4 30 Margrit Schlegel BRD Założenie niemieckiego miasta Naugard. Nadanie "Prawa Lubeckiego"  na rynku w Nowogardzie.
  1310 0 0 BDP-17/92 Przebudowano nowogardzki kościół.
  1310 0 0 BDP-21/92 Na początku XIV w. kościół przebudowano, nadając mu kształt świątyni gotyckiej.
  1321 0 0 Kronika Lawerentza Do hrabstwa Naugard należą, na podstawie zachowanego dokumentu - jako książęce lenna wsie: Kartzig, Gross-Sabow, Klein-Sabow, i Maskow.
  1321 0 0 Margrit Schlegel BRD Do hrabstwa Naugard należą na podstawie jednego z dokumentów - jako książęce lenna wsie : Kartzig, Gross-Sabow, Klein-Sabow, i Maskow.
  1325 0 0 BDP-17/92 Pierwsza wzmianka pisana o kościele w dokumencie Hermana i Albrechta von Eberstein oddających kościołowi  w dzierżawę młyn.
  1325 0 0 Kronika Lawerentza Pierwsze nabożeństwo ewangelickie w kościele Parafialnym  pod Wezwaniem " St. Marie" w Nowogardzie.
  1325 0 0 St.. Rzeszowski Kronika cz. I Rada Miejska Nowogardu ufundowała do kościoła ołtarz Marii Magdaleny.
  1330 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Budowa kościoła Mariackiego do 1334 r.
  1331 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otton III "Miłujący pokój" germanizuje włości nowogardzkie do 1376 roku. (?)!
  1331 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wsie Czermnica i Kościuszki w powiecie nowogardzkim należały do Hindenburg'ów.
  1334 0 0 Kronika Lawerentza Wzmianka w dokumentach o zakończeniu budowy gmachu kościoła parafialnego pod wezwaniem " St. Marie."
  1348 0 0 Kronika Lawerentza Wybuch epidemii dżumy.
  1360 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Liczne baszty, wieże, dwie fosy, dwa jeziora czyniły z miasta niezdobytą twierdzę.
  1360 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest: Elerus Stacji - Polak (?).
  1360 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Za Ottona III zakończono budowę murów obronnych, budowanych prawie 50 lat.
  1376 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I (Do 1379 Nowogardem i okolicami rządzi Otton IV. ) ( ? )
  1376 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Siostra Ottona III wychodzi za mąż za Dziewicza Dobrzańskiego.
  1378 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Janko z Czarnkowa zapisał wiadomość o walkach wewnętrznych toczących się pod Nowogardem.
  1378 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I (Nowogardem rządzi brat Ottona IV  - Ludwik I. ) ( ? )
  1378 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwsza wzmianka o POLSKIM  WÓJCIE Marcin Kazike i rajcy Henryku Radunke.
  1379 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zakończenie sporu Wedlów z Ebersteinami.
  1389 0 0 Wiad.Zach.12/73 Znany polski kronikarz Janko z Czarnkowa zapisał,  że w konflikcie między biskupem a książętami, miasto broni się.
  1400 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1500 r.  trwa budowanie i ulepszanie murów obronnych wraz z   2 bramami "Stargardzką" i "Gryficką".
  1415 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1459 r. kolejnym panem na włościach nowogardzkich jest Albrecht  II  "Wierny", brat Ludwika I-go.
  1446 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Umiera młodo brat Albrechta II  - Klaus (1420-1446).
  1447 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otton V (1447-1456) ożenił się z Agatą ze słowiańskiego rodu rycerskiego Marwiczów. 
  1447 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Umiera Wiesław, brat Albrechta II  (1420-1447). 
  1451 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W kaplicy kościelnej umieszczono ołtarz pod wezwaniem  Świętej Trójcy.
  1451 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W podziemiu kaplicy kościelnej znajduje się krypta grobowa hrabiów Nowogardu.
  1451 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zbudowano Kaplicę Hrabiowską, zwaną Kaplicą Świętej Trójcy.
  1459 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I (Lennem nowogardzkim włada do  1486r. Albrecht III Waleczny.) (?)
  1460 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przez Nowogard szli  żołnierze Kazimierza Jagiellończyka.
  1461 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I ( Lenno nowogardzkie zarządzane jest przez Ludwika II "Pożądliwego" do: 1502 r.) ( ? )
  1461 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Siostra Albrechta III i Ludwika II wyszła za mąż za Krzysztofa Polińskiego,  namiestnika książęcego na Świdwinie.
  1464 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest: Kone /Love/ Hungherstorp - pochodzenie narodowościowe nie ustalone.
  1466 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przyłączenie Maszewa wraz z okolicami do posiadłości Nowogardu.
  1466 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Udzielenie pożyczki ks. Erykowi II.
  1467 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę:     NOUGARDEN , NOVGARDEN.
  1467 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bracia Ebersteinowie Ludwik i Albert rozszerzyli uprawnienia miasta.
  1478 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Hrabstwo nowogardzkie za panowania Bogusława X cieszy się względnym spokojem.
  1478 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard musi świadczyć służbę wojskową w sile 125 konnych w pełni uzbrojonych ludzi.
  1481 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przez długie lata, do roku 1553 Nowogardem rządzi Jerzy, ożeniony z Walpurgią von Schick.
  1485 0 0 G.Sz.146/71 Kościół Mariacki zbudowany przed 1334 r. posiada dzwon z 1485 r. Dzwon na wieży kościelnej wisi do I Wojny Światowej !
  1485 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu W nowej ceglanej wieży kościoła zawieszono wielki dzwon "Maria" o przekroju 102 cm.
  1485 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół w końcu XV w. posiada 8 ołtarzy:  Św. Jakuba, Św. Jerzego, Św .Gertrudy, Św. Andrzeja, oraz Matki Ubogich.
  1485 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Mieszczan grzebano w podziemiu pod główną nawą i na cmentarzu otaczającym kościół.
  1485 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Obok Krypty Hrabiowskiej istnieje Krypta Rycerska - po przeciwnej stronie prezbiterium.
  1485 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Krypcie Rycerskiej w kościele chowano dworzan i lenników feudalnych władców Nowogardu.
  1491 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Jarchlin - w nowogardzkim rejonie najstarsza osada słowiańska, miejscowym proboszczem jest ks.Paweł Gędek.
  1500 0 0 BDP-17/92 Wraz z falą protestantyzmu kościół przechodzi w ręce Ewangelików i służy im jako dom modlitwy do marca 1945 r.
  1500 0 0 G.Sz. 08.08.69 W XVI wieku w Kikorzach wzdłuż rzeki Głowienicy biegnie granica między Brandenburgią a Szwecją.
  1500 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Część ludności słowiańskiej przenosi się z miasta do osady podmiejskiej.
  1500 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto rozwija się, większe zaplecze rolnicze, rozwija się też rzemiosło.
  1501 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozwydrzony tłum zwolenników Lutra niszczy ołtarze, nagrobki i obrazy w kościele.
  1501 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uległy zagładzie dzieła sztuki średniowiecznej, zniknęły epitafia z polskimi imionami i nazwiskami.
  1511 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Herman Wysse - Polak.
  1520 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ludwik III  wydał swoją siostrę za Zygmunta Birka von der Daube.
  1527 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kolejnym władcą Nowogardu jest Ludwik III do 1583 r. - przydomek "Gnuśny". 
  1534 0 0 Kronika Lawerentza Wprowadzenie nauki Lutra, uchwała o uwolnieniu się od nowych przepisów kościelnych Bugenhagena. Nugard/Nowogard przyjmuje jako podstawową wiarę ewangelicką.
  1534 0 0 Margrit Schlegel BRD Od czasu reformacji językiem używanym oficjalnie  jest język górnoniemiecki.
  1534 0 0 Prog.TMZN Panami lennymi Nowogardu stają się książęta pomorscy.
  1534 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nauki Lutra przenikają do Nowogardu , zostaje otwarta szkoła parafialna dla dzieci mieszczan.
  1536 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wolfgang II (1536-1592), pierwszy Eberstein z tzw. linii maszewskiej żeni się Anną hrabiną zur Lippe.
  1543 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Najmłodszy brat Wolfganga II, - (1543-1613) Stefan - Henryk  ożeniony z hrabianką Małgorzatą von Dietz.
  1543 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stefan Henryk buduje następnie własną twierdzę "Wolfsburgd" w Błotnie i tam zamieszkuje.
  1543 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stefan Henryk mieszka w wilczej twierdzy w Redostowie zbudowanej przez Wolfganga.
  1546 0 0 S.Rzeszowski       "Nowogard i okolice" Ebersteinowie sprowadzają duchownych protestanckich, a skarb kościelny sprzedają w Szczecinie za 85 talarów, co było wielką sumą w owych czasach.
  1546 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Srebro kościelne w ilości 150 łutów, które zagarnęli feudałowie,  sprzedają za 85 talarów w Szczecinie.
  1550 0 0 Kronika Lawerentza Założenie szkoły pod administracją kościelną.
  1550 0 0 Margrit Schlegel BRD Założenie pierwszej szkoły pod administracją kościelną.
  1550 0 0 Wiad.Zach. 12/73 Miasto w chciwych i brutalnych rękach Ebersteinów. Skarb kościoła przehandlowali za 85 talarów.
  1558 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Jorgen Weise - Polak.
  1559 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół został odremontowany po pożarze, który nawiedził całe miasto.
  1564 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Valentin Wesenberg - Niemiec.
  1565 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Jerzy Kasper żonaty z hrabianką Kunegundą von Schlick.
  1565 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z pokolenia  linii Ludwika Gnuśnego - jest reprezentant Jerzy Kasper (1565-1629).
  1569 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/492 Z.Miler W rejestrze spadkowym jest zapis, iż majątek Werder posiada 24 łany ziemi zalesionej, leśniczy mieszka w słowiańskiej Chyży.
  1569 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Zalegalizowanie podziału majątkowego członków rodu Ebersteinów.
  1574 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Ponowna regulacja stosunków prawnych - prawem lubeckim - bez posiadania samorządu.
  1574 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Wydano i określono prawo o porze zasiewów, zbiorów, oraz o obowiązkach pasterzy miejskich.
  1574 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę NEWGARTEN
  1574 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przebudowa wnętrz kościoła, pierwsze malowidła zostały zatynkowane.
  1576 0 0 Zbigniew Miler,  DN 537 Rozpoczęto budowę zamku w Redostowie.
  1578 0 0 Prog.TMZN Miasto miało 100 domów i około 850 mieszkańców.
  1579 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Dla panów Nowogardu i Maszewa chłopi płacili dodatkowo podatki oraz dziesięcinę dla kościoła / do 1580 r./
  1579 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Wprowadzenie obowiązkowego świadczenia w naturze od ludności chłopskiej  / do 1580 r./.
  1579 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Zwiększenie areału folwarków szlacheckich.
  1580 0 0 Fr. Wójcik Kronika cz. II Posiadłość hrabstwa Nowogardu około 1580 r. liczy 42 miejscowości.
  1583 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler W źródłach pisanych spotykamy, że w Nowogardzie istnieje Bractwo Kurkowe zwane też gildią strzelecką, założoną przez hrabiego Ludwika III von Eberstein jako milicja mieszczańska.
  1583 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Drugi pożar kościoła, przyczyną był piorun, który trafił w drewnianą dzwonnicę.
  1583 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Hrabia Ludwik III von Eberstein powołuje milicję mieszczańską do obrony granic miasta.
  1583 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ludwik Eberstein zwany "Trzecim" sprawował rządy i należał do wybitniejszych panów nowogardzkich.
  1583 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pożar miasta. Zniszczenia różnych partii miasta.
  1583 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzmocnienie zamku murami, ziemnymi bastionami na których umieszczono artylerię.
  1583 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zostały uszkodzone najstarsze dzwony, zdjęto uszkodzone, pozostał jeden z 1485 r.
  1590 0 0 Margrit Schlegel BRD Nowogard liczył 500 mieszkańców, posiadał 98 domów , które były zwrócone do ulicy ścianą szczytową, było 9 straganów.
  1590 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Johannes Pipenburg - Niemiec.
  1590 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto przeciwstawia się swojemu feudałowi.
  1594 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ostatni feudalny władca Nowogardu Ludwik Krzysztof   (1595-1684 ?).
  1595 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Pożar miasta. Zniszczenia różnych części miasta.
  1595 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Żądania pod adresem Grafa syna Albrechta zostały odrzucone i stały się początkiem ostrych wystąpień.
  1595 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spalił się dach kościoła.
  1596 0 0 Z.Miler,  DN 537 Trwa budowa zamku w miejscowości Błotno.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół otrzymał organy , witraże i piękny ołtarz.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół posiada  łatwopalny trzcinowy dach.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto liczy 100 domów mieszkalnych i budynków gospodarczych.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Od każdego 2 lipca odbywały się regularnie jarmarki kramarskie.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otwarte i ostre zatargi z miastem,  Albrecht uwięził burmistrza miasta.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozkwit cechu pantoflarzy , wyrób drewnianych chodaków.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z wojny 30-letniej większość  gospodarstw chłopskich wyszła zupełnie zrujnowana /do 1700 r./.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybudowano łaźnię miejską dla wszystkich mieszczan.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zobowiązanie członków cechów do obrony miasta i zamku.
  1600 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zorganizowanie się cechów krawców, kowali i płócienników.
  1601 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Johannes Schenecke - Polak.
  1601 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest: Mattheus Wegner - Niemiec.
  1601 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Obecny kościół został wzniesiony w XVII wieku na miejscu dawnej świątyni zniszczonej w czasie wojny 30-letniej.
  1606 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Formalna wojna miedzy miastem i zamkiem / do 1607 r/.
  1607 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Części kościoła grozi zawalenie, dodatkowo gryzonie (szczury i myszy) zjadły miech organów.
  1607 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zarysowało się sklepienie w prezbiterium, ściana szczytowa i wieża groziły zawaleniem.
  1624 0 0 Dz.N. nr 96/492 Zbigniew Miler W zestawieniu spadkowym : folwark przywłaszczył sobie 2 opustoszałe zagrody w Długołęce oraz resztę ziemi pobliskiej Chyży.
  1626 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Sąd nadworny w Koszalinie rozstrzyga spór na korzyść miasta, a nie Albrechta.
  1627 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bogusław XIV zostaje zmuszony do udzielenia zgody na zakwaterowanie wojsk cesarskich Wallensteina. 1627 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bogusław XIV zostaje zmuszony do udzielenia zgody na zakwaterowanie wojsk cesarskich Wallensteina.
1627 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wprowadzenie kontrybucji pieniężnej dla wojska stacjonującego w mieście.
1628 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1639 r.  prawie cała ludność wymarła na skutek zarazy.
1628 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kwateruje kompania wojskowa, która jest na wyłącznym utrzymaniu mieszkańców Nowogardu.
1628 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z winy żołnierzy powstaje pożar, który niszczy połowę zabudowy miasta - w tym 65 domów mieszkalnych.
1630 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Wprowadzone zostały dystrykty obejmujące domeny i dobra rycerskie.
1630 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W sierpniu wojska szwedzkie zajęły Nowogard.
1630 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wprowadzone były dystrykty domeny i dobra rycerskie.
1631 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Martin Schenecke - Polak.
1633 12 0 G.Sz.58/77 Od 1633 do 1733 r. trwa przebudowa kościoła Mariackiego.
1635 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwsze  powroty wojsk pruskich - cesarskich w okolice Nowogardu.
1637 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Po śmierci Bogusława XIV Nowogardem włada książę Bogusław Croy d'Archat - potomek Gryfitów po kądzieli.
1637 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Umiera Bogusław XIV ostatni książę dynastii słowiańskiej Gryfitów.
1637 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Okres gwałtów, rabunków i zmagań wojennych obu wojsk tj. szwedzkich i Wallensteina /do 1638 r./.
1638 0 0 G.Sz.254/65 Epidemie chorób zakaźnych, przechodzących przez Europę nie oszczędziły miasta "czarna śmierć" poważnie przetrzebiła ludność.
1638 0 0 Kronika Lawerentza Ponowny wybuch epidemii dżumy podczas wojny 30 letniej (1618-1648)  przeżyło około 300 mieszkańców, z tego tylko 7 małżeństw.
1638 0 0 Margrit Schlegel BRD Ponowny wybuch epidemii dżumy podczas wojny trzydziestoletniej 1618-1648 r. Przeżyło 200 do 300 mieszkańców z tego tylko 7 małżeństw.
1638 0 0 Prog.TMZN Nowogard nawiedza zaraza, przy życiu pozostało zaledwie 200 - 300 mieszkańców.
1638 0 0 St.Rzeszowski       Nowogard i  okolice Do 1639 r.  blisko 1000 mieszkańców Nowogardu wymarło od zarazy przywleczonej tu przez żołnierzy szwedzkich.
1638 0 0 St.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Morowe powietrze zwane "czarną śmiercią" wyniszczyło prawie całą ludność miasta.
1638 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Pożar miasta. Zniszczenia różnych partii miasta.
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1639 r.  spośród 850 mieszkańców, zaraza zabiera aż  650 ludzi, którzy zmarli w Nowogardzie.
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Liczne napady i plądrowanie wsi powiatu nowogardzkiego, spalono wieś Godowo.
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spadek liczby ludności  wskutek "czarnej śmierci", dżuma, ospa, trąd, choroby weneryczne.
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Nowogardzie, Maszewie i Dobrej istnieją szpitale i cmentarze "trędowatych".
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wielki głód, epidemie, zaraza oraz liczne pożary wywołane przez pijane żołdactwo.
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wielki pożar niszczy prawie całe miasto, choroby dopełniły klęski miasta.
1638 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska szwedzkie obrabowały kościół w czasie wojny 30 - letniej.
1640 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Pożar miasta. Zniszczenia różnych części miasta.
1640 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ponowny wielki pożar niszczy resztę miasta, ocalał tylko kościół, probostwo i szkoła.
1640 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Szwedzi kwaterują ponownie w świątyni nowogardzkiej.
1640 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 214 osób.
1641 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Umieszczony w kościele ołtarz był rzeźbiony ( prawdopodobnie) przez księcia pomorskiego Barnima XI.
1641 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uratowany z pożaru na Podlesiu ołtarz umieszczono w prezbiterium.
1648 0 0 Margrit Schlegel BRD Traktat Pokojowy z Munsteru. Rozbiór Pomorza: Szwecja otrzymuje Vorpommern, Stettin, i pas ziemi na wschód od Odry (Gollnow), Brandenburgia  otrzymuje Hinterpommern, między innymi biskupstwo Kamień.
1648 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Rozbiór Pomorza Zachodniego, krótkotrwała okupacja szwedzka zakończona ucieczką Szwedów przed wojskami hetmana Czarnieckiego.
1648 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zawarty pokój Westfalski kończy wojnę 30 letnią, wolno normalizuje się życie w Nowogardzie.
1653 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przez Godowo biegnie pierwsza linia granicy - blizna rany krwawiącej na ciele rozdartego Pomorza Zachodniego. ( Brandenburgia - Szwecja ).
1653 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Całe dziedzictwo Gryfitów dzieli się na dwie strefy między dwoma zaborcami Brandenburgą i Szwecją.
1653 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dwa okna w kościele ozdobiono kolorowymi malowidłami - fundatorzy Piotr i drugi  Jan Uciech
1653 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Granica przebiega na mostku Gowiennicy na szosie łączącej Nowogard z Godowem.
1653 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rzeczka Gowiennica staje się "po wsze czasy" graniczną rzeką Brandenburgii i Szwecji.
1655 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Wojska szwedzkie Karola Gustawa maszerują przez Nowogard w kierunku Wielkopolski.
1655 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Przez miasto przechodzą wojska Karola Gustawa maszerujące w kierunku Wielkopolski.
1655 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przez Nowogard przechodziła  armia Stefana Czarnieckiego.
1655 0 0 Wiad.Zach.12/73 Miasto niszczą wojska szwedzkie.
1657 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Lekko zbrojni kawalerzyści i kozacy Stefana Czarnieckiego zdobywają "wilczą twierdzę" Ebersteinów w Błotnie.
1657 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska W mieście pojawił się silny podjazd korpusu wojsk Stefana Czarnieckiego - lekko zbrojna kawaleria i kozacy.
1657 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Wojska Stefana Czarnieckiego po zdobyciu "wilczej twierdzy" podążyły  w kierunku Kamienia Pom.
1657 0 0 Prog.TMZN Miasto witało żołnierzy Stefana Czarnieckiego (?).
1657 0 0 St.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Jesienią przez Nowogard w kierunku Błotna przechodzi podjazd polskich lekkich formacji konnych.
1657 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Peter Wiese - Polak).
1657 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Mkną zagony polskiej jazdy hetmana Stefana Czarnieckiego po granicy wytyczonej przez zaborców.
1657 0 0 Wiad.Zach12/73 Przez miasto przechodzą oddziały hetmana Czarnieckiego -  ścigające Szwedów.
1658 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Po odejściu wojsk Czarnieckiego za Odrę na Pomorzu Zachodnim znów kwaterują brandenburczycy.
1660 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ołtarz z Podlesia powrócił na pierwotne miejsce po odbudowaniu tam kościoła.
1663 0 0 Margrit Schlegel BRD Od 1274 do 1663 r. Nowogardem rządził ród Ebersteinów , a więc przez 389 lat.
1663 0 0 Margrit Schlegel BRD Wymiera hrabiowski ród Ebersteinów.
1663 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1684 r. rządził Nowogardem d ' Archot (Croy) zniemczony potomek piastowski z rodu Gryfitów.
1663 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wraz ze śmiercią Ludwika Krzysztofa wymiera ród Ebersteinów.
1663 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wymiera ród Ebersteinów.
1664 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę : NAUGARDTEN
1675 0 0 Margrit Schlegel BRD Grabież miasta przez wojska szwedzkie, zostaje zniszczony zamek Ebersteinów.
1675 0 0 Margrit Schlegel BRD Wojska szwedzkie pod dowództwem Wrangela niszczą miasto, plądrują, palą, gwałcą i dokonują zupełnego spustoszenia w mieście i okolicy.
1675 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Wielki pożar. Totalne zniszczenia miasta.
1675 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Spłonął zamek, stając się (wg. słów kronikarza)  "siedzibą puszczyków i szczurów") na okres stu lat.
1675 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół nowogardzki ponownie zostaje obrabowany przez Szwedów.
1684 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Umiera Bogusław Croy d'Archat, Nowogard zostaje zagarnięty przez Brandenburgię.
1684 0 0 Margrit Schlegel BRD Po śmierci księcia von Croy hrabstwo stało się domem elektorskim, zamek stał się siedzibą urzędu administracyjnego.
1684 0 0 Prog.TMZN Lenno wygasa po śmierci Księcia Bogusława Croy d'Archot - potomka po kądzieli słowiańskiej dynastii Gryfitów.
1684 0 0 Wiad.Zach.12/73 Po śmierci ostatniego z Gryfitów Nowogard należy do Brandenburgii.
1686 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Świątynia po remoncie nabiera charakteru budowli sakralnej obrzędu protestanckiego.
1690 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dystrykty zaczęły nosić nazwę POWIATÓW na ich czele stanęli dyrektorzy.
1691 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zwrot Maszewa i przyłączenie Dobrej - początki tworzenia powiatu nowogardzkiego.
1695 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Trzecie okno szklane funduje Jurgen Strutzke (Strucki lub Strudzki ?).
1699 0 0 G.Sz.254/65 Pożoga miasta powoduje ogromne straty.
1699 0 0 Kronika Lawerentza Nowogard (Naugard) zostaje zniszczony przez wielki pożar.
1699 0 0 Margrit Schlegel BRD Nowogard został zniszczony przez wielki pożar.
1699 0 0 Margrit Schlegel BRD Wielki pożar niszczy w ciągu trzech godzin prawie całe miasto, które posiadało dachy pokryte słomą. Po pożarze nakazano krycie dachów tylko dachówką.
1699 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Największe straty spowodowała pożoga, która zmieniła miasto w morze gruzów i popielisk.
1699 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W czasie wielkiego pożaru miasta,  kościół ucierpiał nieznacznie.
1699 6 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I W czasie wielkiego pożaru płonie całe archiwum wraz z nadanymi przywilejami cechowymi.
1700 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bory Czermnickie sięgają do brzegów nowogardzkiego jeziora.
1700 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Prawdopodobna data posadzenia 2 cisów, które łączone są  legendą z Bolesławem Chrobrym.
1701 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Cmentarz grzebalny został przeniesiony poza linię murów miejskich w okolicę dzisiejszej ul. Wojska Polskiego.
1701 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W XVIII  w. otynkowano ściany zewnętrzne kościoła na kolor różowy.
1704 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Wiese - Polak.
1709 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W lasach nowogardzkich przebywali partyznci Stanisława Leszczyńskiego.
1710 0 0 Kronika Lawerentza Założenie pierwszego cechu rzemieślniczego rzeźników i piekarzy.
1710 0 0 Margrit Schlegel BRD Powstają zrzeszenia rzemieślnicze cech rzemiosła rzeźników i piekarzy.
1711 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Skarb państwa nagrodził gildę strzelecką za prowadzony odstrzał wilków i innych szkodników - bractwo otrzymało premię pieniężną.
1711 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler W mieście istnieje browar państwowy oraz 12 browarów prywatnych.
1720 0 0 Kronika Lawerentza Zostaje zawarty Sztokholmski Traktat Pokojowy (Wojna Nordycka), Nowogard (Naugard) staje się miastem garnizonowym.
1720 0 0 Margrit Schlegel BRD Sztokholmski Traktat Pokojowy (Wojna Nordycka), miasto staje się garnizonem wojskowym.
1723 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Schonich - Niemiec.
1724 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/492 Z.Miler Majątki księcia Ernesta Bogusława von Croy były zarządzane przez królewskiego podskarbiego, potem zaś domenę lektorską przekazano w dzierżawę generalną.
1724 0 0 Kronika Lawerentza Nowogard / Naugard liczy w tym czasie 600 mieszkańców.
1724 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Do okręgu nowogardzkiego przyłączono powiat Dewitzów - panów miasteczka Dobra.
1724 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Do władz miejskich zaliczano: burmistrza, sędziego, sekretarza, 2 senatorów, szafarza finansowego.
1724 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Ujednolicenie administracji terytorialnej w brandenburskiej części Pomorza.
1724 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto liczy 600 mieszkańców.
1724 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ujednolicenie administracji terytorialnej ,  powstaje powiat Dewitzów Nowogard -Dobra.
1729 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Friedrich Schadewitz - Polak.
1730 0 0 Kronika Lawerentza Otwarcie pierwszej apteki.
1730 0 0 Kronika Lawerentza Zniesienie przez dekret królewski zwyczajów katolickich.
1733 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Schrotter - Niemiec.
1734 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest P. Baumann - Niemiec.
1739 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Na pieczęciach miejskich Nowogard posiada napis: "NOVOGARDG"
1740 0 0 Kronika Lawerentza Zaczęto  sadzić nową roślinę uprawną - jest to KARTOFEL / ziemniak.
1740 0 0 Margrit Schlegel BRD Wprowadzana jest uprawa nowej rośliny - ziemniaka.
1740 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Liczba ludności miasta wynosiła 658 osób.
1740 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest C.F. Zimmerman - Niemiec.
1740 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół posiada drewnianą dzwonnicę z heblowanych desek.
1740 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 658 osób.
1742 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do kościła zakupiono dwa świeczniki cynowe ze sceną ukrzyżowania.
1751 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Na pieczęciach miejskich Nowogard posiada napis: "NEOGARDT"
1751 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na pieczęci miejskiej  jest  również napis: " Neogard ".
1752 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Ruhl - narodowość nie ustalona.
1756 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowy teatr wojenny, zwany "wojną 7-letnią",  dociera też do Nowogardu.
1760 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest G. Kuhl - narodowość nie ustalona.
1761 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard przejściowo dostaje się w ręce wojsk rosyjskich. Jest zmuszony zapłacić kontrybucję.
1761 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ocalały tylko budynki wewnątrz murów miejskich, Prusacy częściowo zniszczyli  kościół.
1761 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W listopadzie Prusacy ponownie zajęli miasto, spalili 21 stodół, spustoszyli mienie mieszkańców.
1763 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Na pieczęciach miejskich Nowogard posiada napis: "NEOGARIE"
1763 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Budowa 5 studni publicznych, ułożenie bruku, budowa zajazdów dla podróżnych (do 1790 r.).
1763 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Poltzius - Polak.
1763 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na korespondencji widnieją nazwy miasta: " Neuwgarten" i " Newgarten".
1763 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zaczęła funkcjonować dość regularnie poczta,       udoskonalana do 1790 r.
1763 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zbudowano faktorię solną, dochody z niej czerpało wyłącznie państwo budowa trwała do 1790 r.
1764 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto Nowogard liczy 147 budynków mieszkalnych.
1764 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Niewielki przyrost mieszkańców, ale znaczny wzrost liczby bydła i owiec./ w okresie do 1780 r./
1766 0 0 Kronika Lawerentza Budowa nowej szkoły.
1766 0 0 Margrit Schlegel BRD Rozpoczęto budowę nowej szkoły.
1766 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na skutek surowych przepisów poprawiły się warunki sanitarne i stan bezpieczeństwa  p.poż.
1766 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Szkoła parafialna otrzymuje osobny budynek.
1766 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Szkoła uczyła czytać, pisać, historii biblijnej oraz matematyki.
1767 0 0 G.Sz.238/77 Z powodu ścieków rozwiniętego przemysłu garbarskiego w jeziorach nowogardzkich systematycznie zaczynają ginąć ryby. Zapada decyzja o likwidacji garbarstwa w mieście.
1770 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Ludność miasta wynosi zaledwie 726 osób.
1771 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ludność powiatu Nowogard i Dobra liczy około 9 tyś.- dusz.
1775 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Martin Lange - narodowość nie ustalona.
1782 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard posiada już 50 rzemieślników w 28 zawodach.
1782 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 868 osób.
1783 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Działa Manufaktura Kameke /Kamyk/ z 11 krosnami tkackimi.
1784 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Linden - Niemiec.
1784 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 857 osób.
1793 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na pieczęciach miejskich widnieje nazwa "Novogardia".
1794 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 998 osób.
1796 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ogólna suma budynków mieszkalnychwynosi 176.
1798 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard liczy 1018 mieszkańców oraz 200 wojskowych z rodzinami.
1798 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard posiada trzech kupców handlujących  towarami zamorskimi.
1800 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę: NAUGARDT  z  "dt" na końcu .
1800 0 0 Margrit Schlegel BRD Powstają pierwsze zakłady przemysłowe: sukiennictwo, garbarstwo, fabryka skór.
1800 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ułani i fizylierzy Henryka Dąbrowskiego przechodzą przez powiat i miasto Nowogard.
1805 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Załamanie feudalno-militarnej potęgi Prus jest dla miasta nową katastrofą.
1806 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska W czasie pomorskiej ofensywy wojsk napoleońskich działali emisariusze i wywiadowcy pułk. Garczyńskiego.
1806 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Wojska gen. Teulie i gen. Bonfantiego stoczyły 2 dniową krwawą bitwę z oddziałem pruskim por. F. Schille.
1806 0 0 Publikacja  książkowa "Bismarck" Ferdynand Bismarck poślubił mieszczkę Wilhelminę Mencken, córkę tajnego radcy.
1806 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrz Nowogardu oskarża Schilla przed władzą królewską o grabierze.
1806 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Obrona twierdzy kołobrzeskiej przez armię pruską, w której służyli też Polacy do 1807 r.
1806 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wkroczenie armii Napoleona na Pomorze Zachodnie, w tym i w rejon samego miasta.
1806 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 966 osób.
1807 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Czteromiesięczny pobyt wesołych Włochów kosztował kasę miejską w Nowogardzie krocie, rachunki kapitana Sussini opiewały na sumę 888 talarów,  które przetrwonił w gospodzie "Złote Winogrona".
1807 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Komendantem garnizonu jest kapitan piechoty włoskiej Sussini, znany  jako miłośnik płci pięknej.
1807 0 0 Kronika Lawerentza Ferdynand von Schill broni miasta i zamku przed wojskami Napoleona.
1807 0 0 Kronika Lawerentza Wojska francuskie Napoleona zajmują miasto, Nowogard/Naugard staje się miastem garnizonowym cesarza.
1807 0 0 Margrit Schlegel BRD Ferdinand von Schill i jego dragoni opóźniają - poprzez obronę miasta i zamku - ofensywę francuskich wojsk na twierdzę Kołobrzeg. Wojska francuskie zajmują miasto, które zamienia się w garnizon cesarski.
1807 0 0 Prog.TMZN Legia Północna Henryka Dąbrowskiego wyzwoliła Nowogard.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1812 r.  napływa ludność francuska  spośród żołnierzy napoleońskich po odwrocie spod Moskwy.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gen. Teulie po zwycięskiej walce zabrał do Francji z kościoła stare chorągwie hrabiowskie.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Hugo Kołłątaj zabiega o przyłączenie miasta do Księstwa Warszawskiego.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na rynku ustawiono działo "armatę Schilla" dla uczczenia pamięci obrony Nowogardu.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard jest główną bazą korpusu Schilla, a garnizon liczy 1000 żołnierzy.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I ( Polak ?) Schill z wojska pruskiego zaopatrywał się w pieniądze i prowiant w Nowogardzie.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przez powiat maszerują na Kołobrzeg oddziały włosko - francuskie i polskie oddziały armii napoleońskiej.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Tutejsze tereny zostają zajęte przez wojska napoleońskie, - legia wojsk francuskich, polskich i włoskich.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W sąsiedztwie kościoła rozegrała się bitwa między Prusakami a wojskami napoleońskimi.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wielu uciekinierów francuskich wchodzi w związki  małżeńskie z miejscową ludnością.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Władze napoleońskie przywróciły Nowogardowi jego dawną pozycję, znaczenie miasta na trasie Szczecin - Kołobrzeg.
1807 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z okresu osiedleńczego Francuzów pochodzi nazwa: "cmentarza francuskiego" w Nowogardzie.
1807 0 0 Wiad.Zach.12/73 Zabrane z kościoła chorągwie znajdują się nadal w muzeach francuskich.
1807 2 15 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska Napoleońskie stoczyły z Prusakami bitwę o Nowopgard.
1807 2 15 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska Henryka Dąbrowskiego - Legion Północny  w bitwie z Prusakami zdobywają  Nowogard.
1807 2 15 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Żołnierze Polskiej Legii Północnej, wspólnie z Włochami i Francuzami zdobyli szturmem Nowogard, wypędzając stąd oddziały pruskie pod dowództwem Schill'a.
1807 2 15 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska Henryka Dąbrowskiego - Legion północny  w bitwie z Prusakami zdobywają  Nowogard
1807 2 16 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Partyzanci Schilla zaatakowali garnizon Stargardu Szczecińskiego, jednakże plany ich zostały wcześniej zdradzone i Francuzi z łatwością odparli pruskie natarcie.
1807 2 16 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Pod dowództwem porucznika Fabe naprawiano stare umocnienia na zamku nowogardzkim. Tam też Schill odbył naradę wojenną,  na której odebrał nominację królewską na rotmistrza. Porucznik von Falkenhhayn dowodził przydziałem kwater na terenie miasta.
1807 2 16 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Wykrwawiony Korpus Ochotniczy Schill'a, straciwszy 80 żołnierzy wycofał się pośpiesznie do Nowogardu, gdzie przed pościgiem poczynił zabezpieczenia obronne miasta.
1807 2 17 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Korpus Ochotniczy w wyniku walki stracił 50 ludzi, lecz wziął do niewoli 80 Francuzów.
1807 2 17 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler O godz.14.oo od strony Bramy Stargardzkiej nastąpił atak 1600 żołnierzy francuskich pod dowództwem pułkownika Bonfanti,ego.
1807 2 17 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Po kilkugodzinnej walce wojska francuskie wycofały się, w pościgu Schill zdobył 50 jeńców. Został również ponownie ranny.
1807 2 17 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Po zaciętej i straszliwej walce na ulicach miasta ( Szerokiej, Rynku, Gryfickiej) wojska Schill'a zostały wyparte z miasta. Jedynie 20 żołnierzy zdołało zbiec do twierdzy - zamku Ebersteinów, inni polegli lub zostali odrzuceni w stronę Żabowa.
1807 2 17 Dziennik Nowogardzki nr.55/539         Z. Miler Zamku broni osobiście Schill ze swoimi oficerami Fabe i von Petersdorff i niewielką ilością żołnierzy.
1807 2 17 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wycofanie się z Nowogardu wojsk Pruskich.
1807 2 18 Dziennik Nowogardzki 55/539 Zbigniew Miler Nowogard zostaje zdobyty przez wojska francuskie w sile 4000 żołnierzy pod dowództwem generała FEULIE, przy wsparciu 14 ciężkich dział, 2 włoskich pułków piechoty pod dowództwem Bonfantiego.
1807 2 18 Dziennik Nowogardzki 55/539 Zbigniew Miler Tuż przed kapitulacją Prusacy wrzucili do jeziora jedną armatę oraz torbę wraz z 1000 talarów. Pieniądze leżą gdzieś na dnie jeziora Grodzkiego.
1807 2 18 Dziennik Nowogardzki 55/539 Zbigniew Miler Według źródeł niemieckich zdobycie Nowogardu kosztowało Francuzów 350 zabitych i rannych oraz 3 działa. Francuzi ogłosili, iż Prusacy stracili 100 zabitych, 300 jeńców oraz 6  dział.
1807 2 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I W bitwie o miasto, straty francuskie: 350 zabitych i zniszczone 3 działa.
1807 2 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I W bitwie o Nowogard straty pruskie:  100 zabitych, 300 jeńców, zniszczone 6 dział.
1807 2 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska Napoleona zdobywają Nowogard,  (a w tym część chłopów zostają wymordowani).
1807 4 3 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wprowadzono stały garnizon okupacyjny, wojska włoskie dokonały gwałtów i grabieży.
1807 8 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Młody korsykański ppor. Marinetti zdobył serce Fryderyki Koch, a potem zabrał ją ze sobą na wyspę Morza Śródziemnego, był to najsłynniejszy romans XIX wiecznego Nowogardu.
1807 8 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Szarmancki kapitan polecił wybudować na bukowej polance plac do tańców z ławkami, wzniesiono też podium dla orkiestry. 1807 8 9 St. Rzeszowski Kronika cz. I Garnizon francuski doprowadza swoim pobytem w mieście  mieszczan do ruiny.
1807 8 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zniesienie poddaństwa chłopstwa i zarazem pozbawienie  chłopów części uprawianej przez nich ziemi.
1807 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pojawiają się pierwsi uciekinierzy pruscy spod Jeny, ciągną rozbite tabory, lazarety, sztaby w stronę Kołobrzegu.
1807 12 0 Dz.N. Przez miasto przechodzi korpus Soulta.
1807 12 6 Dz.N. Do 15 .XII. bawi w mieście małżonka marszałka Francji , koszty jej pobytu - 60 talarow - ponosi kasa miejska.
1807 12 19 Dz.N. Do 31.03.1808 r. w rejonie miasta stanęła brygada wojsk francuskich Ameya, okupując cały powiat.
1807 12 19 Dz.N. Dowódca brygady wojsk francuskich zamieszkał w domu burmistrza Lindena.
1808 0 0 Kronika Lawerentza Nowogard / Naugard  staje się miastem powiatowym.
1808 0 0 Kronika Lawerentza Wprowadzono Dekret Ustaw Miejskich. Wybrano radnych miejskich, nastąpiło oddzielenie sądownictwa od administracji.
1808 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto uzyskuje status miasta powiatowego, wybrano po raz pierwszy radę miejską, wybierając rajców miejskich.
1808 0 0 Margrit Schlegel BRD NOWOGARD STAJE SIĘ MIASTEM POWIATOWYM ! Dekret o wprowadzeniu ustaw miejskich, wybór pierwszych radnych miejskich, oddzielenie sądownictwa od administracji.
1808 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Prawo głosu miało 165 podatników,  a miasto miało 2 okręgi i 24 deputowanych miejskich.
1808 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska okupacyjne francuskie,  w tym garnizon włoski, opuściły Nowogard.
1808 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wydano tzw. "Porządek miejski"  - prawa mieszczan mieli tylko ci mieszczanie, którzy płacili podatki.
1808 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powrót wojsk pruskich przyjmowano z radością, armia napoleońska była złym wybawcą.
1808 9 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Korpus wojsk pruskich w drodze do Berlina jest  przychylnie witany w mieście.
1808 12 0 Dz.N. Burmistrz za pobyt dowódcy wojsk okupacyjnych wystawił miastu rachunek aż na 612 talarów.
1808 12 3 Dz.N. Przybywa do miasta pruska formacja dragonów gwardii przybocznej królowej Luizy.
1808 12 8 Dz.N. Następny dowódca francuski gen. Mile  zluzował poprzednika zajmując kwaterę na trzy dni.
1809 0 0 Dziennik Nowogardzki 55/539 Zbigniew Miler Żołnierze Schill'a, maszerujący w stronę Prus Wschodnich, wydobyli z wody uszkodzoną armatę i ustawili ją na rynku.
1809 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ludność Nowogardu liczy 940 osób.
1809 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ludność Nowogardu wzrosła z 940 do 1237 mieszkańców (w okresie do 1811r.).
1809 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W ciągu 1810 r. zamek nowogardzki zamieniono w więzienie.
1810 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto nosi nazwę NAUGARD  do marca 1945 r,.
1810 0 0 Prog.TMZN Nowogard liczy 1207 mieszkańców.
1811 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Do 1813 roku w ręce prywatne przeszło 15 folwarków, wiosek i dóbr rycerskich.
1811 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Liczba mieszkańców wzrasta do 1126 osób (stałych mieszkańców).
1811 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ludność Nowogardu liczy 1237 osób.
1811 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na skrzyżowaniu dróg Wyszomierz - Sąpolnica w Długołęce wzniesiony krzyż przez Garnizon Wojska Polskiego.
1812 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Przez Nowogard w kierunku wschodnim przechodzi Północna Grupa Wielkiej Armii licząca 63 000 żołnierzy, w tym 109 generałów i pułkowników.
1812 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przemarsz przez miasto armii napoleońskiej idącej na wschód.
1812 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W rejonie nowogardzkim stacjonuje wojsko polskie garnizonów  Księstwa Warszawskiego.
1812 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 1126 osób.
1812 0 0 Wiad. Zach.12/73 Przemarsz przez miasto 60 tysięcznej armii Napoleona  w kierunku do Moskwy.
1812 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kwaterowało na Ziemi Nowogardzkiej 63 080 żołnierzy napoleońskich,  w tym 49 generałów i 60 pułkowników.
1813 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Dawny zamek feudalny zamieniono na więzienie dla zwolenników Napoleona.
1813 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Rozpoczął się okres tyranii pruskiej.
1813 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Armia napoleońska opuściła Pomorze, w dawnym zrujnowanym zamku uczyniono kazamaty i miejsce kaźni dla stronników Napoleona.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Armia rosyjska cara Aleksandra I weszła na Pomorze, Prusacy wprowadzają własne rządy.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Ernest Karl Stark - narodowość nie ustalona.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Kuss - narodowość nie ustalona.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Koszt wyposażenia wojska przeciwko Francuzom wynosi 10 tyś.talarów. Miasto bierze pożyczkę.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kościół zostaje obrabowany w czasie przejścia oddziałów rosyjskich pomagających Prusakom w odzyskaniu Pomorza.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na bagnach w pobliżu zamku założono "francuski cmentarz",  na którym chowano zmarłych w szpitalu wojskowym.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard dodatkowo wyposaża szpital wojskowy Landwehry w 200 łóżek.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powiat Nowogard wystawia 2 kompanie piechoty /400 osób/ oraz pół szwadronu kawalerii.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przemarsz uchodzących wojsk francuskich przed pościgiem Rosjan.
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uciekające  wojsko w sile 15 tyś. żołnierzy dopuszcza się licznych rabunków i gwałtów .
1813 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W czasie odwrotu przeszło przez Nowogard już tylko 8 910 żołnierzy, 52 generałów i pułkowników oraz 366 innych oficerów.
1814 0 0 Wiad.Zach.12/73 Spod Moskwy przez Nowogard wraca zaledwie 9 tyś. żołnierzy napoleońskich.
1815 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ferdynand von Bismarck zamieszkuje z rodziną w Konarzewie.
1815 0 0 Margrit Schlegel BRD Zjednoczenie całego Pomorza po wojnach wyzwoleńczych.
1815 4 1 Książka pt ."Bismarck" Otto Bismarck urodził się jako 4 kolejne dziecko wrodzinie.
1816 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Konarzewie spędzają dzieciństwo: Bernard, Otto  "żelazny kanclerz" Rzeszy (Otto Bismarck).
1816 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 1 277 osób.
1817 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Na wniosek nowego burmistrza 149 mieszczan założyło spółkę z zamiarem odkupienia od króla folwarku Werder.
1817 0 0 Margrit Schlegel BRD Do 1821 r. trwają prace przebudowy zamku Ebersteinów na zakład karno-poprawczy.
1817 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Do 1822 r. trwały prace przy odbudowie zamku, przekształcono go na więzienie.
1817 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozpoczął się okres prześladowań ludności polskiej, bezwzględna germanizacja.
1817 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stacjonuje garnizon 170 żołnierzy i kompania II Regimentu Piechoty w sile 209 żołnierzy Landwehry.
1817 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Nowogardzie na zamku założono obóz koncentracyjny, więziono uczestników walk wyzwoleńczych.
1818 3 16 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Zakończenie rokowań dotyczących odkupienia folwarku Werder.
1818 3 27 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Doniosła uroczystość przekazania folwarku władzom miejskim.
1819 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Trzeci przywilej dla Bractwa Kurkowego w wyniku wzrostu nastrojów nacjonalistycznych oraz ożywienie działalności gildy. Ćwiczenia odbywały się w lasku porastającym Smocze Wzgórze, obok strzelnicy garnizonowej.
1819 0 0 G.Sz.135/74 Dyrektor więzienia, Schnuchl, zgadza się na pisanie biografii przez więźnia Gotfryd Kinkla.
1819 10 8 G.Sz.135/74 W więzieniu osadzony został Gotfryd Kinkel - bojownik okresu Wiosny Ludów.
1819 10 8 St. Rzeszowski Kronika cz. I Reforma administracyjna: część majątków rodziny Dewitz lokalizuje się poza granicami powiatu.
1820 0 0 Margrit Schlegel BRD Trwa ciągle adaptacja  i  modernizacja zniszczonego zamku Ebersteinów na zakład karny.
1820 0 0 Margrit Schlegel BRD W nowo oddanym więzieniu nowogardzkim uwięziono pierwszych skazanych więźniów z Kołobrzegu i Szczecina.
1820 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku nową szkołę 3-klasową,  w której nauczali - kościelny i nauczyciel.
1820 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przejazd króla pruskiego z Berlina do Petersburga przez Nowogard.
1820 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przeniesiono do Nowogardu więzienie ze Stargardu szcz.
1821 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W więzieniu nowogardzkim istnieje oddział kobiecy /do 1851 r./
1822 0 0 Margrit Schlegel BRD Osuszanie małego jeziora, połączenie więzienia z miastem przez budowę przejścia.
1822 0 0 Margrit Schlegel BRD Spuszczono wodę z małego jeziora przy więzieniu i powstał park dla więźniów (Anstaltswiesen").
1822 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice W trakcie przebudowy zamku zamurowano wejście do podziemnego tunelu łączącego Grodziec z kryptą hrabiowską, znajdującą się pod kaplicą Świętej Trójcy w kościele Mariackim.
1822 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spuszczono wodę z mniejszego jeziora, tworząc łąki miejskie.
1823 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Od tego roku w latach następnych wykonywanie kary śmierci odbywało się na dziedzińcu więzienia, członkowie gildy strzeleckiej z kompanią wojskową tworzyli kordon oddzielający widzów od szafotu.
1823 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Ostatnia publiczna egzekucja na Wzgórzu Szubienic, wieszano tutaj zbrodniarzy skazanych wyrokiem Sądu Powiatowego.
1823 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Od tego roku egzekucje odbywają się na dziedzińcu więzienia.
1823 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ostatnia egzekucja publiczna na Wzgórzu Szubienic.
1824 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozbiórka starych murów obronnych.
1825 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spłonęła Brama Stargardzka, nieco później rozebrano Bramę Gryficką.
1828 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest E.F. Schwebes - narodowość nie ustalona.
1831 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 1 897 osób.
1832 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck rozpoczął studia prawnicze na Uniwersytecie w Getyndze.
1833 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Nowogardzkie Bractwo Kurkowe założyło plac ćwiczeń i rozpoczęło zalesienie piaszczystych wzgórz (obecny teren starej harcówki).
1833 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck poświęca się przez kilka lat pracy we własnym majątku ziemskim.
1833 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck wbrew woli rodziców porzuca karierę urzędnika.
1833 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zakończenie budowy szosy w kierunku Koszalina.
1834 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest J.D.Fr.  Hartmann - Niemiec.
1835 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Magistrat ODKUPIŁ od rządu pruskiego jezioro.
1835 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otto Bismarck zdał egzamin referendarski w Berlinie.
1836 0 0 Dz.N. Do 1867 Burmistrzem Nowogardu jest Jan Karol Ludwik Lawerentz
1836 0 0 Margrit Schlegel BRD Objęcie władzy przez burmistrza Lawerentza - autora Kroniki Miasta Naugard/Nowogard.
1836 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Największa inwestycja miejska : wybudowanie szpitala.
1836 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozbiórka resztek murów obronnych.
1838 0 0 Dziennik Nowogardzki nr.96/481 Z.Miler Przy południowej krawędzi Wzgórza Wałowego założono żwirownię miejską, którą eksploatowano ok.100 lat.
1838 0 0 Margrit Schlegel BRD Burmistrz Nowogardu Johan Karl Ludwig Lawerentz dokonał jako pierwszy spisu wydarzeń i stworzył pierwszą pisaną kronikę miasta.
1839 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gruntowny remont kościoła, w kaplicy Świętej Trójcy urządzono magazyn - rupieciarnię.
1840 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spis ludności powiatu nowogardzkiego.
1841 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bracia Bismarck kandydują do Urzędu LANDRATA.
1842 0 0 Kronika Lawerentza Budowa miejskiej cegielni w Grossen Buchholz.
1842 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przeniesienie szkoły do nowego budynku.
1843 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 2 775 osób plus 663 więźniów.
1844 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W więzieniu nowogardzkim przebywa 699 więźniów.
1845 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do stłumienia rozruchów głodowych powołano Związek Bezpieczeństwa Miejskiego.
1845 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Próba wielkiej ucieczki z więzienia, lecz bunt został szybko i krwawo stłumiony.
1846 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck poprosił pana Puttkamera o rękę Joanny Puttkamer.
1846 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otto von Bismarck opuszcza powiat nowogardzki. Obejmuje służbę państwową.
1847 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck zaręcza się z Joanną Puttkamer.
1847 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck został wybrany do zjednoczonego sejmu Prus.
1847 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Zaczęła ukazywać się pierwsza gazeta nowogardzka, wydawana 3 razy w tygodniu przez Gustawa Kleinego, miejscowego aptekarza i właściciela drukarni.
1847 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bernard von Bismarck wzywa do stłumienia buntu oddziały wojskowe.
1847 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gazeta Powiatowa redagowana przez Gustawa Kleinego, 4 strony, format A-3, wychodzi w środę i sobotę.
1847 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nieregularnie zaczęto wydawać gazetę "Gazeta Powiatowa dla Powiatu Nowogardzkiego".
1847 7 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wydawana jest "Nowogardzka Gazeta Powiatowa" -  /"Kreisblatt fur den Naugarder Kreis"/.
1848 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck wydzierżawił rodzinny majątek i przeniósł się do Berlina.
1848 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck wygłasza szereg mów politycznych o pogardzie dla przeciwników   wojowniczości Niemiec.
1848 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck zostaje członkiem stworzonej przez braci Gerlich "KAMARYLI".
1848 0 0 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu W odbudowanym zamku - więzieniu osadzano bojowników o wolność.
1848 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Budowa cegielni dla potrzeb budownictwa miejskiego.
1848 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Karę w więzieniu o ponurej już sławie odbywają przywódcy rewolucyjni  jak: Gottfryt Kinkiel i inni.
1848 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W mieście funkcjonuje tartak, 2 młyny, 4 wiatraki, 2 browary, 5 destylarni, drukarnia, liczne rzemiosło.
1848 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybuch ogromnej epidemii cholery - umiera 97 osób. (XI-XII ).
1849 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck do 1850 r. jest członkiem II Izby Parlamentu Pruskiego.
1849 0 0 Książka pt. "Bismarck" Powstaje siedziba Sądu Powiatowego  i budowa obiektu sądowego.
1849 4 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Hotel Roloffa zbudowany w północno-wschodnim rogu rynku,  posiada 14 pokoi gościnnych.
1850 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zachowany do dzisiaj gmach Sądu Okręgowego przy ul. Sądowej nr 1 -  zbudowany w 1850 r.
1850 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck kategorycznie stwierdza, że Prusy powinny zostać Prusami.
1850 0 0 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck do 1851 jest posłem do Parlamentu Erfurckiego.
1850 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa drugiego - nowego budynku szkolnego, przejęcie przez miasto szkoły średniej dla chłopców ( do tego czasu było prywatne kierownictwo).
1850 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do II wojny w mieście działa muzeum regionalne.
1850 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Drukuje się pisemko "Wierny Pomorzak" (Der treue Pommmern).
1850 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybudowano gmach  Sądu Okręgowego przy ul. Sądowej nr 1.
1850 4 0 G.Sz.135/74 Gotfryd Kinkiel zostaje przeniesiony do więzienia w Kolonii.
1850 11 29 Książka pt. "Bismarck" Otto Bismarck wygłasza słynne przemówienie o punktacji ołumunickiej.
1851 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Magistrat utworzył Zakład Wychowawczy dla dzieci  opuszczonych i zaniedbanych.
1852 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Johann Carl Ludwig Lawerentz.
1852 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 2 098 osób plus 1 055 więźniów.
1856 0 0 M. Schlegel BRD Otwarcie Kasy Oszczędnościowej Powiatu.
1856 0 0 M. Schlegel BRD Otwarto specjalną szkołę dwuklasową dla dzieci zatrudnionych w rolnictwie.
1859 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przystąpiono do organizowania parku miejskiego wzdłuż jeziora .
1859 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W 1859 r. Bollnow w kronice miasta pisze o prowadzonej germanizacji słowiańskiego ośrodka Nowogardu.
1859 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zainstalowano pierwsze lampy uliczne na dwóch głównych ulicach.
1860 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wzniesiono 8 mieszkań oraz biurowiec przy   ul. Hindenburga ( Bohaterów Warszawy 32) z siedzibą Urzędu Katastralnego, miejscową Kasą Chorych oraz Inspektoratem Hodowli Zwierząt.
1860 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zbudowano budynek mieszkalny przy ul. 5-go Marca nr 3.
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I "Der treue Pommer" - Volksblatt fuer jedermann in Stadt und Land - gazeta ludowa dla każdego w mieście i na wsi.
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gazeta Ludowa pod redakcją Gustawa Kleinego - zespół  "Patriotów Regionu", format nieco większy od A-3.
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard i okolice opuszcza 1870 osób , udając się poza granice państwa pruskiego /do 1867 r./.
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wydawana jest gazeta: "Rdzenny Pomorzanin" - /"Der treue Pommer"/ - gazeta ludowa, wydawana we wtorki i piątki.
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzniesiono budynek mieszkalny przy ul. 5 -go Marca 5.
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z Nowogardu emigrują do Ameryki 1592 osoby,  głównie do Brazylii i Argentyny (do 1867 r.).
1860 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zbudowano biurowiec Kasy Chorych, Urzędu Katastralnego i 8 mieszkań przy ul. Boh. Warszawy 32.
1861 0 0 Margrit Schlegel BRD Miasto liczy 3 677 mieszkańców, są już 53 sklepy.
1861 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje 4 682 osób plus 905 więźniów.
1862 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na wieży kościelnej umieszczono drugi dzwon wykonany w stargardzkiej wytwórni.
1864 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Budowa trasy drogowej Nowogard przez Dobrą Nowogardzką ze stacją kolejową w Runowie.
1864 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Po połączeniu szkoły męskiej i żeńskiej założono pierwsze gimnazjum.
1865 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dr G. Kratz podaje przejściowe nazwy:  Nogart, Naugard, Newgarde, Nugarden, Newgarden, Neugarden,
1865 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dr Gustaw Kratz wydaje pracę o miastach Pomorza Zachodniego, pisze tam o powiecie nowogardzkim .
1865 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W czasie prac badawczych w powiecie koło Dobrej znaleziono urny, naczynia prehistoryczne i szkielety.
1866 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spis ludności wykazuje 103 Żydów zamieszkałych w mieście.
1866 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybudowano synagogę dla potrzeb kultu religijnego.
1867 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard jest siedzibą dowództwa okręgu wojskowego powiatów: Nowogard, Łobez, Gryfice i Kamień Pom.
1867 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otto von Bismarck jest posłem junkierstwa powiatu nowogardzkiego.
1869 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest Heinrich - Niemiec.
1869 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem miasta Nowogard jest prawdopodobnie Eduard Carl Wilhelm Witt - Niemiec.
1870 0 0 G.Sz.29.01.69 Wybudowano szpital za kontrybucję wypłaconą przez Francuzów dla Niemców po 1871 r.
1870 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Jedna z naszych armat brała udział w czasie wojny w oblężeniu Paryża przez Prusaków.
1871 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z powiatu nowogardzkiego wyemigrowało prawie 32 tyś. osób  /do 1910 r./
1872 0 0 Margrit Schlegel BRD Dekret o powołaniu nowej ustawy dotyczącej porządku publicznego powiatu. Koniec władzy policji i koniec prawa nadzoru nad gminami kraju przez właścicieli ziemskich.
1877 0 0 Margrit Schlegel BRD Zmiana Konstytucji Sądu. Sąd Powiatowy zostaje zlikwidowany. Powołano Sąd Okręgowy, któryi zostaje obsadzony dwoma sędziami.
1878 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybudowanie nowego połączenia Nowogard - Maszewo.
1880 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Parcelę cegielni Zamule (niem. Buchholz Ziegelei) położoną w Dużym Lesie Bukowym zabudowano i oddano w dzierżawę. Obecnie nie ma po niej najmniejszego śladu.
1880 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zbudowano budynek przy ul. Blacharskiej składający się z 3 mieszkań.
1881 0 0 Margrit Schlegel BRD Rozpoczęcie budowy linii kolejowej od strony tamy na trasie Naugard/Kolberg ( Nowogard - Kołobrzeg).
1882 0 0 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Do Nowogardu dociera pierwszy pociąg parowy.
1882 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku linię kolejową łączącą miasto ze Szczecinem. 
1882 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Połączenie kolejowe Dąbie - Goleniów - Nowogard - Kołobrzeg.
1882 0 0 Wiad. Zach.12/73 Miasto uzyskało połączenie kolejowe, wybudowano wieżę ciśnień, dworzec kolejowy, domy dla kolejarzy.
1883 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Niemiecka Kolej Rzeszy wybudowała budynek stacyjny, magazyn i spedycję towarów przy ul. Dworcowej.
1883 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Udostępnienie kolei dla ruchu pasażerskiego w maju 1883 r.
1886 0 0 Dz.N. nr 6/95 Zbigniew Miler Wzniesiono nowy budynek szkolny na rogu ulicy Luboszan i NMP, posiadał status Szkoły Wyższej a następnie Szkoły Średniej.
1886 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Szkoła otrzymała nowy budynek - uczęszcza do niej 228 uczniów.
1886 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzniesiony budynek szkolny znajdował się przy ul.-/obecna nazwa/ Luboszan i ul. NMP.
1889 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybudowano gmach poczty - w rynku i budynek szpitala w podmiejskim lesie.
1890 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Przy ulicy Dworcowej nr 2 wzniesiono budynek dla urzędników Rzeszy Niemieckiej Kolei.
1890 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wzniesiono nowy hotel, który padł ofiarą ognia w marcu 1945 r.
1890 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zbudowano Urząd Skarbowy przy ul. Goleniowskiej (3-go Maja).
1890 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku budynek dla władz powiatu.
1890 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zbudowano budynek mieszkalny dla urzędników kolei - obecnie ul.Ofiar Katynia nr 2 (Dworcowa).
1890 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zbudowano przy ul. Golnowstrasse /Goleniowskiej / biurowiec Urzędu Skarbowego.
1892 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1910 r. uległy zniszczeniu szczątki nagrobków hrabiowskich.
1892 7 30 St. Rzeszowski Kronika cz. I Magistrat Nowogardu przyznał honorowe obywatelstwo Kanclerzowi Rzeszy Otto von Bismarck.
1895 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wybudowano Rzeźnię Miejską przy ul.  Wojska Polskiego. (Garten Strasse).
1895 0 0 Margrit Schlegel BRD Rozbiórka starego ratusza  stojącego na środku placu centralnego miasta.
1896 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku szosę Nowogard - Błotno.
1897 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na rynku miejskim wystawiono pomnik Kanclerzowi Rzeszy von Bismarck'owi.
1898 0 0 Dziennik Nowogardzki 55/539 Zbigniew Miler Po rozebraniu starego ratusza umieszczono armatę na młodszej lawecie, postawiono obok pomnika Bismarck'a. Powszechnie nazywano     "ARMATĄ SCHILL'A". 1898 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powiększono Szkołę Podstawową do siedmiu klas.
1898 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zlikwidowano Szkołę Letnią dla dzieci z ubogich rodzin.
1900 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Gospodę "Erholungshaus" (Dom Wypoczynkowy) zbudowano w okolicy Góry Szubienic, posiada pokoje gościnne, jednak cały czas zajęte były przez biura 129 Oddziału SA, obiekt zniszczony w 1945 r. obecnie nie istnieje.
1900 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zbudowano wagę miejską dla bydła przy dworcu kolejowym.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa Gazowni.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa Królewskiego Starostwa.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa mleczarni, gorzelni i krochmalni.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa osiedla "Gute Hoffnung" (Młynarska) w rejonie na południe od dworca.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa promenady przy brzegu jeziora i kąpieliska
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa rozdzielni elektryczności i elektryfikacja miasta.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa Szpitala Powiatowego.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa Urzędu Pocztowego.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Pierwsze wydanie dziennika "Naugarder Kreiszeitung".
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Początek telekomunikacji.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Poparcie władz miejskich dla  budownictwa mieszkaniowego.
1900 0 0 Margrit Schlegel BRD Utworzenie Domu Zdrowotnego dla Kobiet i Domu Wypoczynkowego na Galbergu (Prewentorium).
1900 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto buduje Dom Wypoczynkowy obok Góry Szubienic - zniszczony doszczętnie, już nie istnieje.
1900 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto uzyskuje nowy Dom Wychowawczy dla dzieci trudnych i biednych.
1902 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddanie do użytku linii kolejowej Nowogard - Dobra.
1904 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku szosę Nowogard - Wierzchy - Szczytniki.
1904 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Założono Szkołę Zawodową.
1905 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Dobudowano chłodnię i mieszkanie dla dyrektora  przy Rzeźni Miejskiej.
1905 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przy masarni wybudowano chłodnię i mieszkanie dla dyrektora /ul.Gartenstrasse/ ul. Wojska Polskiego.
1905 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Udział robotników polskich regencji szczecińskiej wynosi:  5.7%.
1906 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wybudowano Gazownię oraz rozdzielnię prądu z niezbędnymi biurami i 2 budynki mieszkalne dla pracowników.
1908 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Rozpoczęto budowę na osiedlu "Dobra Nadzieja" (obecnie rejon ulic  Młynarskiej i Sienkiewicza) 4 domy czterorodzinne, 2 sześciorodzinne, oraz 1 ośmiorodzinny - koniec budowy w 1920 r.
1908 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wybudowano nowy zakład przerobu ziemniaków - Krochmalnię, zakład zatrudnia 100 robotników w czasie kampanii.
1910 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler W mieście powstał Klub Sportowy.
1910 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Wybudowano dwie nastawnie kolejowe, duże warsztaty naprawcze oraz dwa domy 6 rodzinne dla kolejarzy przy ul. 3 Maja.
1910 0 0 Margrit Schlegel BRD Nowogard liczy według spisu ludności 5 087 osób, z tego 369 więźniów. Natomiast liczba  domów mieszkalnych wynosiła 413.
1910 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uległy zniszczeniu chrzcielnice romańskie, które zdewastowała łobuzeria.
1910 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Od 1882 r. wzrosła ilość budynków mieszkalnych z 300 do 413.
1910 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku budynek Bazy Pożyczkowej.
1910 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zaludnienie powiatu 2400 osób /do 1925 r./
1911 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wybudowano nowy budynek Ratusza przy Rynku nr 16, ze słynną piwiarnią w piwnicy.
1911 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa nowego Ratusza przy głównym rynku.
1911 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Magistrat przeniósł się do nowej siedziby przy Rynku.
1911 7 25 Margrit Schlegel BRD Poświęcono nowy budynek ratusza na Rynku, projekt pochodzi od miejskiego architekta  Bergera.
1911 7 25 Margrit Schlegel BRD W tym czasie burmistrzem miasta Nowogard jest Schwarz, starostą Ernst von Zitzewitz.
1914 0 0 Margrit Schlegel BRD Nowogardczanie dowiadują się o wybuchu I Wojny Światowej.
1918 0 0 Dz.N. nr 6/95 Zbigniew Miler W celu rozluźnienia placówek szkolnych wybudowano barak i urządzono w nim trzy izby lekcyjne, trzy obiekty razem stanowiły zamknięty dziedziniec szkolny.
1918 0 0 Margrit Schlegel BRD W Nowogardzie  istnieje Archiwum Miejskie oraz Muzeum Regionalne.
1918 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W rolnictwie powiatu nowogardzkiego pracuje 586 Polaków.
1918 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Piorun uderzył w wieżę, ogień strawił słowiańską sygnaturkę na Wieży Dzwonów i osmalił ściany i sklepienie kościoła.
1918 4 8 Margrit Schlegel BRD Symbol miasta, kościół Mariacki podczas burzy został trafiony przez piorun i prawie całkowicie spalony.
1920 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Gruntownie przebudowano biurowiec przy ul. Goleniowskiej (3-go Maja), w którym wynajmował pomieszczenia Urząd Skarbowy.
1920 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Biurowiec Urzędu Skarbowego /3-go Maja 14 / gruntownie przebudowano i unowocześniono.
1920 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzniesiono pomnik Ottona von Bismarck'a na środku Rynku.
1920 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Obok stadionu wzniesiono pomnik poległych w latach 1914-1918. Obecnie już nie istnieje.
1921 0 0 Dz.N. nr 6/95 Zbigniew Miler Do szkoły uczęszczało 680 dzieci podzielonych na 15 klas, opiekowało się nimi 16 nauczycieli.
1921 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Aż do wyzwolenia rektorem Szkół w Nowogardzie był Herbert Notzke.
1921 10 1 Dz.N. nr 6/95 Zbigniew Miler Obowiązki rektora z rąk  Laabsa przejął Herbert Notzke i pełnił je nieprzerwanie do 1945 r.
1922 0 0 BDP-17/92 Na wieży kościoła znajdują się trzy różnej wielkości dzwony o imionach: Liebe-Miłość, Glaube-wiara, Hoffnung-Nadzieja.
1922 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wzniesiono salę gimnastyczną przy ulicy Blacharskiej , z której korzystali uczniowie oraz towarzystwa gimnastyczne.
1923 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa Szkoły Średniej im. "Bismarcka" przy ul Wojska Polskiego (Garten Strasse).
1924 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa hotelu "Furst Bismarck" (obecna "Przystań").
1924 0 0 Margrit Schlegel BRD Renowacja kościoła Mariackiego.
1925 0 0 BDP-63/94 Miasto zamawia wykonanie organów do kościoła w firmie Witteck w Elblągu.
1925 0 0 Margrit Schlegel BRD Odnowienie kąpieliska przy jeziorze i przekształcenie obiektów sportowych w Golbergu (Prewentorium).
1925 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bismarck'owie posiadają majątki: Jarchlino, Lestkowo, Konarzewo, Kulice, Jarchliniec, Sąpolno.
1925 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kryzys, spadek wydajności rolnej oraz zarzucenie pracochłonnych upraw.
1925 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powiat opuszcza 3200 osób /do 1939 r./
1925 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W powiecie nowogardzkim pracuje 106 robotników polskich.
1925 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rodzina Bismarck'ów największym właścicielem gruntów o pow.1055 ha.
1925 12 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zawaliły się gotyckie wiązania przed głównym ołtarzem w kościele.
1926 0 0 Margrit Schlegel BRD Zakładanie parku "Reinke Park".
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do 1929 r. gruntowna konserwacja kościoła, z rupieciarni wydobyto i ustawiono ołtarz główny z XV w.
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dwa ocalałe nagrobki w kościele przymocowano do ścian żelaznymi okuciami.
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Elbląska Wytwórnia Organów Wittek wykonała dla kościoła Mariackiego w Nowogardzie organy 24 - głosowe.
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pod podłogą  w kościele zainstalowano centralne ogrzewanie, wzmocniono filary i sklepienia.
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wielkie ilości czaszek i kości przeniesiono pod podłogę za ołtarzem i tam je pochowano.
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Właścicielem największej restauracji w Nowogardzie jest Trieglaff ( Trzygłów ?).
1926 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zrekonstruowano barokową ambonę, obniżono podłogę kościelną - likwidując podziemia nawy głównej.
1927 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Format Gazety Regionalnej to:  48 stron formatu książkowego.
1927 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gazeta Regionalna wydawana jest jako miesięcznik pod redakcją dr Jacebiego - radcy szkolnego z Nowogardu.
1927 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wydawana jest : "Gazeta Regionalna Powiatu Nowogardzkiego" - /"Heimatsbletter fur dem Kreis Naugard"/.
1927 0 0 Z.Miler,  DN 537 Urodził się Ludwik III Eberstein, nosił przydomek "Miłujący Przepych".
1928 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Urządzono kąpielisko nad jeziorem Nowogardno, wybudowano kabiny i obiekty plażowe.
1928 0 0 Margrit Schlegel BRD Przebudowa i rozbudowa ulic Breiten Strasse i Greifenberger Strasse (obecnie 700-lecia i Warszawska) na nowoczesne ulice handlowe.
1928 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nad jeziorem Nowogardno urządzono Kąpielisko Miejskie.
1928 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pracuje w powiecie nowogardzkim 70 robotników polskich.
1929 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Bractwo Kurkowe przeniosło się na drugi koniec Nowogardu w rejon Góry Szubienic.
1929 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Latem odbyła się uroczystość poświęcenia nowej strzelnicy przy Gartenstrasse obecnie Wojska Polskiego, do strzelnicy należał dom strzelecki bractwa.
1929 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wskutek strasznego wyzysku ponowna fala emigracji - nazwana zjawiskiem "ucieczki ze wschodu" /do 1933 r./.
1929 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Oddano do użytku dom strzelecki służący zebraniom i uroczystościom Bractwa Kurkowego.
1929 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uroczyste poświęcenie strzelnicy wybudowanej przy Gartenstrasse - obecnie ul.  Wojska Polskiego.
1929 3 17 Margrit Schlegel BRD Dzięki ofiarności Nowogardczan kościół został odbudowany, konsekrowany podczas uroczystego nabożeństwa.
1929 3 17 Margrit Schlegel BRD Odrestaurowano ołtarz główny, zainstalowano nowe organy, wieża kościelna otrzymała znów sygnaturkę.
1930 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Ostatnia wielka impreza Bractwa Kurkowego w przedwojennym Nowogardzie, to Okręgowe Zawody Strzeleckie.
1930 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wzniesiono budynek Biblioteki Ludowej. Fundatorem tej placówki był urodzony w Nowogardzie profesor Otto Reinke, który przekazał na ten cel 250 książek.
1930 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Wzniesiono Remizę Strażacką przy Poststrasse (Pocztowa) obecnie Kardynała Wyszyńskiego, wraz z 6 mieszkaniami dla strażaków, obiekt posiada  bardzo nowoczesne wyposażenie.
1930 0 0 Margrit Schlegel BRD Liczba mieszkańców wynosi 6 977 osób.
1930 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzniesiono pomnik Ferdynanda Schill'a przy ul. Gazowej  i  3-Maja / obecnie  Pomnik Nieznanego Żołnierza/.
1930 8 15 Dokument w Kalendarium Urodził się Stanisław Steczek.
1932 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Szkoła Zawodowa otrzymała nowy regulamin nauczania, regulamin przewiduje zatrudnienie wykwalifikowanych nauczycieli poszczególnych przedmiotów zawodowych.
1932 0 0 Dz.N. nr 6/95 Zbigniew Miler Rozpoczęto budowę nowej Szkoły Ludowej przy obecnej ul. Wojska Polskiego tuż obok istniejącej już Szkoły Średniej im. Bismarcka.
1932 0 0 Dz.N. nr5/95 Do 1936 r. urząd starosty pełnił dr Alfred Kieckebusch.
1933 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Drugie przedszkole znajdowało się na osiedlu Dobra Nadzieja (rejon Młynarskiej) i podlegało NSV - Narodowo -Socjalistycznej Opiece Społecznej.
1933 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Ojczyźniany Związek Kobiet prowadzi przedszkole przy ul. Małego Jeziora (Kowalskiej), kieruje nim siostra zakonna Marta Bukowski do marca 1945 r.
1933 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Rozwiązano istniejący od dziesięcioleci Dom Opieki dla Chłopców (obecny dom starców).
1933 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Administracja sądownictwa posiadała: Więzienie dla Młodocianych składające się z budynku bramowego, kościoła,  i 10 budynków więziennych.
1933 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Pomorska Izba Rolnicza prowadziła Zimową Szkołę Rolniczą mieszczącą się przy ul. Kilińskiego (obecny stary obiekt ZDZ).
1933 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Urzędnicy więzienia,  w tym pastor i nauczyciel,  zamieszkiwali w 7 budynkach mieszkalnych przy ul. Zamkowej i Armii Krajowej.
1933 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler W mieście istnieje nieliczna grupa Ewangelicko-Luterańska zwana staroluterańską, jej wyznawcy zbudowali skromną świątynię bez wieży, która stała u zbiegu ulic Armii Krajowej i Wojska Polskiego.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Biblioteka Ludowa posiada w swoich zbiorach 10 tyś. tomów, na uzupełnienie zbiorów z kasy miejskiej przeznaczano rocznie 400 marek.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Członkami Rady Miejskiej zostali  Wilhelm Barkusky, Fritz Christen, Hermann Fitting, Constans Geiger, Otto Habeck, Erich Mau, Gustaw Struck, Fritz Stumke, Wiernov i inni (nazwiska nieustalone).
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Członkowie Związku Żołnierzy Frontowych "Stalowy Hełm" zorganizowali uzbrojoną demonstrację celem uwolnienia z Aresztu Śledczego swoich zwolenników.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Dom towarowy Beera - Żyda, przeszedł w ręce firmy Schluter, sklep Lippmanna przejęty został przez Koncern Domów Towarowych Gustawa Zeecka.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Po objęciu władzy przez faszystów odłożono realizację planu budowy wodociągów i kanalizacji.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Lekarz Rosenbusch - Żyd, swoją praktykę lekarską sprzedał doktorowi Eichhorst.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Magistrat składa się z burmistrza i zastępcy, którym jest mistrz budowlany Herman Hundertmark, oraz 6 rajców, 5 z nich z partii mieszczańskiej, Otto Roloff z NSDAP, rada miejska liczyła 14 członków.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Około 10 km brukowanych ulic oświetlano latarniami gazowymi.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Pierwszym przejawem nasizmu był bojkot sklepów żydowskich prowadzony już od wiosny.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Po przejęciu władzy przez faszystów w magistracie pozostali tylko członkowie NSDAP: Otto Ackermann, Hans Knupfer, Gerhard Kopp, Karl Lankow, August Ludtke, Karl Nordwig, Ernst Schultz.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Pośrodku Rynku stoi pomnik Otto von Bismarck'a, natomiast pomnik poległych w latach 1914-1918 wzniesiono obok stadionu. Pomnik Ferdynanda Schill'a stał przy ul. Schill'a i Gollnowerstrasse (obecni Bankowa).
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Projekt budżetu miasta przewidywał 750 tyś.RM. Wpływy 450 tyś. RM.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Urzędująca w ratuszu Policja składa się z 5 funkcjonariuszy, z chwilą wcielenia do pruskiej policji skład osobowy wzmocniono do 8 osób.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Usunięty został przez faszystów z funkcji burmistrza Fritz Winkler, komisaryczną władzę sprawuje członek NSDAP malarz Fritz Christena.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W celu uregulowania wszelkich spraw spornych organizacji para-militarnych ujednolicono przepisy, do miasta w tym celu przybył generał - Obergruppenfurer Edmund Heines.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W latach 1933/34 biurowiec na rogu ul. Szkolnej (Luboszan) i Najświętszej Marii Panny,  w którym mieściła się do tej pory Szkoła Ludowa, przebudowano na Dom Partii NSDAP.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W mieście znajduje się Urząd Opieki Społecznej oraz Urząd do Spraw Młodzieży, sprawuje kuratelę i troszczy się o swoich 130 wychowanków.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Władzę w Niemczech przejął Adolf Hitler, skutki tego szybko dotarły do Nowogardu.
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zbudowano plac sportowy i salę gimnastyczną przy ul. Wojska Polskiego (Gartenstrasse).
1933 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Zbudowano w latach 33/34 Szkołę Ludową przy Gartenstrasse - obecnie Wojska Polskiego, posiadającą 18 izb lekcyjnych, w których uczyło się 1000 do 1200 uczniów wraz z klasami Szkoły Zawodowej.
1933 0 0 Margrit Schlegel BRD Adolf Hitler zostaje kanclerzem Rzeszy. Do Nowogardu przybywają emisariusze nowej partii NSDAP. Nowogardczanie sceptycznie przyjmują nowy porządek.
1933 0 0 Margrit Schlegel BRD Bojkot sklepikarzy żydowskich w Nowogardzie, przekazanie ich sklepów na własność obywatelom niemieckim.
1933 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa nowej Szkoły Ludowej obok już istniejącej Szkoły Średniej im. "Bismarcka".
1933 0 0 Margrit Schlegel BRD Komendę Powiatową Policji przebudowano na Urząd Finansowy przy ul. Gollnow Strasse.(3-go Maja).
1933 0 0 Margrit Schlegel BRD Wybudowano halę gimnastyczną przy Szkole Średniej im. "Bismarcka".
1933 0 0 Margrit Schlegel BRD Zmodernizowano Rzeźnię Miejską przy  Garten Strasse ( ul. Wojska Polskiego).
1933 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Biurowiec przy ul. Luboszan przebudowano na Dom Partii NSDAP 1934 r - doszczętnie zniszczony w 1945 r.
1933 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bojkot w mieście sklepów żydowskich, udział biorą bojówkarze SA.
1933 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Budżet miasta przewidywał 750 tyś.RM, w tym z wpływów podatkowych 450 tyś. RM.
1933 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard posiada pełne opracowanie planów budowy wodociągów i kanalizacji.
1933 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W mieście żyje i tworzy malarz Kurt Poremba, twórca obrazów, drzeworytów, miedziorytów o nowogardzkim regionie.
1933 1 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler W Szkole Ludowej panna Gritepass obejmuje klasę gospodarstwa domowego.
1933 4 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Nauczyciel Sell rozpoczął zajęcia w Szkole Ludowej z tematów kupiectwa.
1933 8 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler W samym mieście Nowogard zamieszkuje 7 356 osób.
1933 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Szkole Ludowej nauczyciel Willi Faulenbach po ustąpieniu Emila Katha, został mianowany kierownikiem Szkoły Zawodowej i funkcję tę pełnił do września 1939 r.
1933 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Szkole Ludowej nauczyciel Willi Faulenbach przejął klasę rzemiosła.
1934 0 0 Dz.N. nr 6/95 Zbigniew Miler Nastąpiło przejęcie całej budowli Szkoły Ludowej przez władze oświatowe oraz inauguracja roku szkolnego w nowym obiekcie.
1934 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Przez krótki okres czasu burmistrzem był redaktor Gerthard von Gottberg, następnie inspektor telegrafów Gemberg.
1934 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dobudowano Szkołę Średnią im. Bismarck'a przy ul. Gartenstrasse /Wojska Polskiego/.
1934 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Szybki spadek dochodowości rolnictwa powiatu nowogardzkiego do 1938 r.
1935 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Burmistrzem jest dr Richard Blankenburg, stanowisko to piastuje do marca 1945 r.
1935 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W latach 1935/1937 obiekt rzeźni gruntownie przebudowano i unowocześniono.
1935 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W gmachu ratusza istniała cela więzienna, gdzie więziono Polaków, Francuzów, Rosjan.
1936 0 0 Dz.N. nr5/95 Do 1945 r. urząd starosty pełni dr Ermst Kribben.
1936 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stan inwentarza żywego: koni - 9632, bydła - 44568, trzody chlewnej - 76165, dojnych krów - 25925, owiec-13404.
1936 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Urząd starosty pełnił dr Emst Kribben  do 1945 r.,  /zmarł 1976 r. w Niemczech w Lingen /Ems/.
1937 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Diakonissy (siostry miłosierdzia) ze Szczecina urządziły w głównym budynku Dom Starców, próbowały bez powodzeniem zadoptować oborę na obiekt mieszkalny.
1937 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Obiekt, zabudowania i przyległy grunt superintendent Lohoff przekazuje władzom kościelnym (obecny obiekt Domu Opieki dla Dorosłych).
1937 0 0 Margrit Schlegel BRD Więzienie przekształcono na więzienie dla młodocianych.
1937 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzmianka o Nowogardzie w książce "Kultur Pomorza we wczesnym średniowieczu na podstawie wykopalisk" prof.W.Łęgi.
1938 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W mieście pozostały tylko 3 żyjące w ciągłym strachu rodziny żydowskie liczące razem 8 osób.
1938 0 0 Margrit Schlegel BRD Nowogard liczy 7 986 osób.
1938 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrzem zostaje  redaktor Gerhard von Gottberg.
1938 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Duży wzrost polskiej siły roboczej, która przeżyła II wojnę i doczekała się wyzwolenia w 1945 r.
1938 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kolejnym burmistrzem miasta inspektor telegrafów Gemberg.
1938 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Nowogardzie pozostały zastraszone 3 rodziny żydowskie , razem 8 osób.
1938 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zadłużenie gospodarstw rolnych sięga 90%.
1938 11 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zarząd Komisaryczny kierowany przez malarza Fritza Christena członka NSDAP.
1938 11 9 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler Podczas tzw. "kryształowej nocy" spalono synagogę przy ul. Szewskiej oraz zdemolowano sklepy Bamberga, Lewińskiego i Waltera.
1938 11 9 Margrit Schlegel BRD "Kryształowa Noc" w Nowogardzie, bojówki NSDAP palą synagogę żydowską.
1939 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Ostatnie strzelanie do tarcz , królem kurkowym został wówczas Wilii Schulz, natomiast rycerzami Otto Rezlaff i Paul Vandreyer.
1939 0 0 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W mieście funkcjonuje krochmalnia, mleczarnia, cegielnia, gorzelnia, kilka tartaków, kilka zakładów budowlanych oraz fabryka wagonów.
1939 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Łączna migracja z powiatu Nowogardzkiego 1871/1939 r.     wynosi 32 600 osób.
1939 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto liczy 8202 mieszkańców i jest ośrodkiem handlu bydła i przetwórstwa płodów rolnych.
1939 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nowogard na rzecz Szczecina odstąpił 2 gminy z 3529 mieszkańcami.
1939 5 0 G.Sz.58/77 Nowogard posiada Komendę Uzupełnień Wehrmachtu dla rejestracji poborowych.
1939 9 0 G.Sz.58/77 Ostatnie strzelanie do tarcz. Królem Kurkowym został Willi Schulz nagrodzony złotym łańcuchem.
1939 9 1 Margrit Schlegel BRD Początek II-ej Wojny Światowej.
1939 10 1 Margrit Schlegel BRD Przeprowadzono spis ludności i spis gospodarstw - mienia.
1939 11 15 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przywieziono do Nowogardu z pierwszych łapanek ludność woj. warszawskiego.
1939 12 16 St. Rzeszowski Kronika cz. I Trzech policjantów skierowano na wieś, natomiast do służby powołano: kuśnierza Hilbrechta i fryzjera Kocha. Utworzono też policję pomocniczą z członków SA i SS.
1939 12 17 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje: 8 148 osób.
1940 0 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Do 1944 r. istnieje punkt rozdzielczy - do selekcji dostarczonych z łapanek niewolników z terenów Mazowsza.
1940 0 0 Margrit Schlegel BRD Budowa Elewatora Zbożowego.
1940 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W powiecie jest: 14 gorzelni-produkcja 2 552 600 l. spirytusu, 6-krochmalni, 39 -młynów, 19-mleczarni.
1940 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zarządzenie Himmlera: "Polak nie powinien mieć praw, ma być tylko siłą roboczą !."
1940 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W samym mieście Nowogard zamieszkuje: 8 200 osób.
1941 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler Ostatnim gospodarzem budynku Bractwa Kurkowego przy ul. Gartenstrasse (stara harcówka) był Wilhelm Buck.
1941 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wystąpienie silnych zaskakujących mrozów,   odnotowano duże straty w rolnictwie.
1942 0 0 Dz.N. nr5//95 Zbigniew Miler W budynku Bractwa Kurkowego przy obecnej ul. Wojska Polskiego mieścił się szpital wojskowy.
1942 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Dom strzelecki   pełni rolę szpitala wojskowego obecnie obiekt " Meratronik" zwany" Harcówką".
1942 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Największy napływ niewolników III Rzeszy do Nowogardu z krajów okupowanych i Niemiec.
1942 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Urząd Pracy w Nowogardzie otrzymał 3000 ludzi do swojej dyspozycji.
1942 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nadszedł transport tylko z 28 Rosjanami  i  9 Słowakami.
1942 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Napływ niewolników: 147 Włochów, 283 Polaków, 126 Ukraińców i 200 Łotyszów
1942 7 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Arbeitsamt (Biuro Pracy i Zatrudnienia) w Nowogardzie otrzymuje uzupełnienie 230 niewolników  i  552 uczniów ze Szczecina.
1943 0 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Małą salę zebrań Domu Starców przeznaczono dla uchodźców z Zagłębia Ruhry, stanęło tam 14 łóżek.
1943 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Burmistrz Nowogardu  dr von Blankenburg w pełni popierał sadystyczne poczynania swoich podwładnych policjantów.
1943 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Linia kolejowa na odcinku Nowogard-Dobra posiadała 20 km torów normalnej szerokości !
1943 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na ogół zatrudnionych w powiecie pracuje od 15 do 20% Polaków jako robotnicy przymusowi.
1943 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Szefem nowogardzkiego Prezydium Policji jest oberleutnant Joerna.
1943 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wachmistrz Els znany był z sadystycznej postawy wobec niewolników - Polaków i innych.
1944 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I "Bekanntmachnung" często obwieszczało o skazaniu Polaków na karę śmierci - wywieszane w miejscu publicznym.
1944 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gestapo ze Szczecina zabierało podejrzanych wagonem towarowym, nikt już nie wracał.
1944 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Koło miasta zaczęto budować polowe umocnienia obronne.
1944 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powoli i bardziej przestraszeni Niemcy zaczęli odpływać z powiatu nowogardzkiego w centralne Niemcy. 1944 0 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stanisława Sulimę  z Nowogardu zabrała "Abwehra", z obozu koncentracyjnego napisał tylko 3 listy.
1944 12 0 Urząd Stanu Cywilnego Urząd Stanu Cywilnego odnotował:  urodzeń       9,  zawarto związków małżeńskich:   189,   zgonów:     51.
1944 12 31  Mleczarnia OSM dokument Na terenie powiatu Niemcy posiadali 13 zakładów mleczarskich, przerabiających około 240 tyś. litrów mleka dziennie.
1945 1 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Na polecenie Urzędu Mieszkaniowego przygotowano dom starców do przyjęcia uciekinierów ze wschodu.
1945 1 0 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Poza domem starców uchodźcy zajęli wszystkie przedszkola, szkołę rolniczą i inne jeszcze nie przepełnione pomieszczenia, byli to ludzie starzy lub bardzo chorzy, którzy nie mieli sił do dalszej ucieczki.
1945 1 1 Margrit Schlegel BRD Nowogard liczy 10 000 mieszkańców.
1945 1 17 Foto w Kalendarium W Jadwisinie urodził się Grzegorz Zaklika , od 1991 r. Ksiądz Dziekan w Parafii pod wezwaniem Najświętszej Marii Panny w Nowogardzie.
1945 1 23 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Do domu starców przyjęto 42 chorych, z których do dnia zajęcia miasta przez Rosjan zmarło 13 osób.
1945 2 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bractwo Kurkowe ukrywa złote trofea organizacyjne gdzieś na terenie Nowogardu - jeszcze nie odnalezione!
1945 2 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W kościele przetrzymywano  jeńców, pozostały ślady zapisków w języku węgierskim na ścianach wewnętrznych.
1945 2 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Za ewakuację powiatu nowogardzkiego był odpowiedzialny Kreisleiter NSDAP - Stark.
1945 2 0 AZ/G.Sz.80/85 W walkach o miasto ginie razem 30 POLSKICH ŻOŁNIERZY !
1945 2 0 G.Sz.15.04.70/G.Sz.49/85 Do wyzwolenia istniało tutaj co najmniej 7 obozów jenieckich, głównie dla Francuzów i kilkuset Afrykanów.
1945 2 28 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na przełomie lutego i marca nastąpiła ofensywa rosyjska.
1945 3 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto liczy 10 tyś. mieszkańców w chwili wkroczenia Rosjan !
1945 3 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W księdze metrykalnej Nowogardu zanotowano 3 urodzenia przed datą wyzwolenia.
1945 3 0 G.Sz.80/85 Tor kolejowy na trasie Nowogard Goleniów został zdemontowany przez Niemców, praktycznie nie istniał.
1945 3 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do lipca 1945 kościół nie spełnia funkcji religijnych.
1945 3 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Richard Blankenburg burmistrz miasta do czasu zakończenia działań wojennych.
1945 3 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wojska kościuszkowskie gen. Popławskiego po przełamaniu Wału Pomorskiego były na terenie Nowogardu.
1945 3 1 Dz. N. nr 6/95  Zbigniew Miler Przybywają pierwsze duże kolumny uciekinierów z Prus Wschodnich i Pomorza Gdańskiego.
1945 3 1 Dz.N.4/95 Zbigniew Miler W chwili wkroczenia Rosjan do miasta, Nowogard liczy sobie 10 tyś. mieszkańców.
1945 3 1 Margrit Schlegel BRD Burmistrzem Nowogardu był Dr Richard Blankenburg, starostą był  Dr Ernst Kribben.
1945 3 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Tuż przed opuszczeniem miasta hitlerowcy mordują 40 jeńców na terenie póżnieszej składnicy złomu.
1945 3 2 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pośpieszna ewakuacja z więzienia skazanych i niewolników gonionych w kolumnach w kierunku Goleniowa.
1945 3 4 G.Sz. 61/72 Godz. 5.oo rano w mieście ogłoszono alarm, wokół miasta trwały walki, 8.oo uformowały się konwoje uciekinierów.
1945 3 4 G.Sz.54/73 Po południu pierwsze patrole 12 korpusu pancernego gen. TIELAKOWA  dotarły przed mury miejskie Nowogardu..
1945 3 4 G.Sz.54/73 Wieczorem nastąpił decydujący atak  piechurów 79 korpusu gen. PIERWIEWIERTKINA.
1945 3 4 Margrit Schlegel BRD Zacięte walki o Nowogard.
1945 3 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Druga Armia Pancerna i 61 , wojsk radzieckich dotarły do Nowogardu.
1945 3 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Od strony Płot wkraczają do miasta wojska radzieckie  - godz. 11.oo
1945 3 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Polegli w walce Rosjanie grzebani są na starym cmentarzu przy ul. Wojska Polskiego.
1945 3 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I W okolicy Nowogardu czesanie lasów, ginie w tej akcji wielu żołnierzy polskich.
1945 3 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wyzwolenie miasta przez 3 Pułk Berliński I Dyw. im. T. Kościuszki - d-ca pułku Rosjanin pułk. Achipowicz.
1945 3 5 AZ/G.Sz.49/85 Likwidacja oporu niemieckiego - wieczorem, z kościoła wyciągnięto 17 SS-manów.
1945 3 5 AZ/G.Sz.62/85 Wojsko Polskie i wojska radzieckie wracają do miasta i prowadzą regularną walkę.
1945 3 5 AZ/G.Sz.80/85 Oddziały SS próbują odbić Nowogard
1945 3 5 LB/G.Sz.3.09.70 Po 297 (?) latach Nowogard wraca pod zarząd i administrację polską.
1945 3 5 Margrit Schlegel BRD Zdobycie Nowogardu przez wojska radzieckie, zniszczenie śródmieścia, powrót części mieszkańców.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Działa  ppanc. niemieckie niszczą 7 radzieckich czołgów.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto nosi nazwę nadaną przez rosyjskie wojska jako "Nowyj Gorod" i następnie przyjmuje przejściową nazwę jako : "NOWOGRÓD POMORSKI".
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stan czynnych aparatów telefonicznych wynosi "zero" !
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Trwa zacięty opór hitlerowski na szosie goleniowskiej koło Redostowa.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I W mieście w walkach ginie radziecki topograf pułk. Czernikow.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I W walce o miasto ginie ppor. Skowroński z 2 Batalionu - 3 Pułku Berlińskiego.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I W walce w okolicach miasta ginie 32 polskich żołnierzy.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wyzwolenie Nowogardu, walki trwają dalej o Goleniów i Maszewo.
1945 3 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zginęli w walce w mieście plut.Kobyliński, st.strzel. Jamroż, szer.Stanisław Szypuła.
1945 3 6 G.Sz.03.09.70 Kilkunastu dobrze uzbrojonych SS-manów broniło się zaciekle. Zostali zlikwidowani z haubicy.
1945 3 6 Leszek Badowski Praca Magisterska Po wyzwoleniu Nowogard przyjmuje nazwę przejściową: "NOWOGRÓD".
1945 3 6 S.Rzeszowski  Z Dziejów Nowogardu Ulica Luboszan nosiła nazwę ul.Szpitalna, od XIX w. zwano ją ul.Szkolną.
1945 3 6 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ogółem miasto Nowogard w przeszłości posiadało 30 wariantów nazwy miasta.
1945 3 6 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wzięto do niewoli kilkudziesięciu żołnierzy bez walki, większość z nich poddała się.
1945 3 7 St. Rzeszowski Kronika cz. I W czasie pożaru miasta kościół ocalał w całości, góruje nad gruzami rannego miasta.
1945 3 7 G.Sz.53/76 "Tydzień ósmy - chwała pancernym, wielka operacja wojenna w dniach 1 - 7.III. 1945 r. bój o Nowogard ! "
1945 3 10 Biul.1/86KWZSL Jako pierwsi organizowali życie społeczne Franciszek Szpryngacz, Jan Frączak, Władysław Kuczyński z żoną.
1945 3 10 KR-1/G.Sz.49/85 Powiat zajmuje centralne miejsce w północnej części województwa szczecińskiego , obszar: 1262 km2.
1945 3 10 S.Rzeszowski       Nowogard i okolice Całkowicie zostały zburzone 353 budynki mieszkalne.
1945 3 10 St. Rzeszowski Kronika cz. I Prezydium MRN zlokalizowano początkowo przy ul. Wojska Polskiego.
1945 3 12 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozpoczęło działalność Kwatermistrzostwo I Armii WP.
1945 3 15 Biul.1/86KWZSL Początki ruchu ludowego na Pomorzu Zachodnim: Aleksander Kaczocha-Józefski  oddelegowany jako Pełnomocnik Rządu na Okręg III Pomorza Zachodniego.
1945 3 15 Margrit Schlegel BRD Powrót mieszkańców do swojego miasta do połowy czerwca.
1945 3 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Po wyzwoleniu miasta -  urodziła się jako pierwsza Zenona Wypych.
1945 3 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Urodził się pierwszy mężczyzna w wyzwolonym mieście - Ryszard Gutowski
1945 3 23 Biul.1/86KWZSL Komendant Wojenny mjr Danieluk mianował burmistrzem tymczasowym Nowogardu Pawła Dekierta.
1945 3 23 St. Rzeszowski Kronika cz. I Komendant Wojenny mianuje tymczasowego burmistrza - robotnika ze Zbąszyna P. Dekerta
1945 3 25 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uznano powiat nowogardzki jako frontowy z walkami pod Stargardem i na Wale Pomorskim.
1945 3 31 AZ/G.Sz.62/85 Wszystkie zbiory muzeów prywatnych do 1945 zaginęły.
1945 3 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I Miasto posiada tylko 40 % budynków mieszkalnych w stosunku do ilości z 1939 roku.
1945 4 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Po utworzeniu Zarządu Miejskiego zorganizowano milicję w sile 11 ludzi.
1945 4 0 Leszek Badowski Praca Magisterska W mieście było 384 Niemców i 70 Polaków. Burmistrzem Zarządu Miejskiego  jest nauczyciel H. Skowroński.
1945 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Do miasta napływa powracająca ludność niemiecka
1945 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Gazownia została uruchumiona przez Mariana Chruszczyka, który zabezpieczył mienie Gazowni  tuż po wyzwoleniu.
1945 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ogromny przemarsz wojsk przez teren powiatu i Nowogardu w kierunku na Berlin.
1945 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwsze wesele w wyzwolonym Nowogardzie.
1945 4 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwszy ślub w wyzwolonym mieście zawarli Edward Mostowica z Wandą Lok.
1945 4 4 Leszek Badowski Praca Magisterska W skład powiatu wchodzą 4 miasta: Goleniów, Dobra, Maszewo, Nowogard, oraz 184 wioski.
1945 4 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Resztki ludności niemieckiej uchodziły z Nowogardu
1945 4 17 Leszek Badowski Praca Magisterska Zorganizowano szpital na 50 łóżek.
1945 5 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Organizatorem szkoły i pierwszym dyrektorem był Jan Jakubowiak.
1945 5 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Po ustaniu działań wojennych powstaje Państwowe Gimnazjum i Liceum przy ul. Królowej Jadwigi 21.
1945 5 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, W budynku szkoły mieści się jeszcze szpital wojskowy.
1945 5 0 Kronika RDP Starostą  miasta jest Stanisław Kubik, jego zastępcami są - Bolesław Wrona i Edmund Kaźmierowski.
1945 5 0 G.Sz.112/85 Pierwszym dróżnikiem jest Antoni Michalski.
1945 5 0 G.Sz.112/85 Rozpoczęto prace przywrócenia do eksploatacji dróg, kieruje nimi architekt powiatowy Lotariusz Domin.
1945 5 0 G.Sz.62/85 Na terenie powiatu mieszka 500 Polaków.
1945 5 0 Leszek Badowski Praca Magisterska Nowogardzkie zamieszkuje 600 Polaków 18.100 Niemców.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na terenie całego powiatu istnieje jeden urząd pocztowy.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Organizuje się straż pożarna, która lokuje się w obecnym obiekcie straży, trwa gromadzenie sprzętu p.poż.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwsi osadnicy to Polacy powracający z robót przymusowych w Niemczech.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Robotnicy niemieccy porządkują i meblują budynek na siedzibę Punktu Etapowego PUR.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stołówki wydają jedzenie za darmo na odpowiednie zaświadczenie.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uruchomiono 4 stołówki: ratuszowa, milicyjna, miejska i strażacka.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zagospodarowano  86 zakładów m.in.  drzewny, metalowy, chemiczny, fabryka mydła i proszku.
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zagospodarowano młyny, gorzelnie, browary, wędzarnie ryb,  w sumie 414 obiektów !
1945 5 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zagospodarowano 12 elektrowni, elektrycznych, parową, kilka elektrowni fabrycznych. podstacje, razem 48 obiektów.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Grupa Operacyjna dzieli się na 4 zespoły: przemysłu, administracja rolna, aprowizacja i handel.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Kierownikiem zespołu przemysłu jest Lotariusz Domin urodz. w Poznaniu.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Komisją ziemską kieruje przewodniczący Józef Baczyński ur. w Jaworznie.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na czele Grupy Operacyjnej staje Stanisław Kubik
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nominację na komisarycznego burmistrza miasta otrzymuje Roman Tyborowski urodz. w Kijowie.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zakończenie formowania składu Grupy Operacyjnej.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na zastępcę Szefa Grupy Operacyjnej powołano Antoniego Drelinga urodz. w Wilnie.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zespołem administracji kieruje żona pełnomocnika  Stanisława Dreling urodz. w Łodzi.
1945 5 4 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zespołem aprowizacji i handlu kieruje Kazimierz Pukacki urodz. w Poznaniu.
1945 5 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na teren powiatu napływa 6000 osób pochodzenia niemieckiego, Polaków tylko 720 osób.
1945 5 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwszy prąd płynie z elektrowni Nowogard do Dobrej Now.
1945 5 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przybywa polska grupa operacyjna w liczbie 31 osób. Pełnomocnik rządu St. Kubik z Pabianic.
1945 5 6 St. Rzeszowski Kronika cz. I Majątek poniemiecki zakwalifikowano jako mienie porzucone.
1945 5 9 Cz. N.6/90 Lotariusz Domin wraz z grupą operacyjną przyjeżdża do Nowogardu.
1945 5 9 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pełnomocnik rządowy przybywa do ratusza miejskiego w Nowogardzie.
1945 5 9 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wieczorem przyjazd Grupy Operacyjnej Pełnomocnika Rządu Tymczasowego Rzeczpospolitej Polskiej.
1945 5 16 St. Rzeszowski Kronika cz. I Obradom patronuje kpt. Szafranowicz przedstawiciel wojsk radzieckich.
1945 5 16 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pierwsze posiedzenie burmistrzów w Gołonóg /Goleniów/ i sołtysów okolicznych gmin.
1945 5 16 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wręczenie nominacji, przyjęcie przyrzeczenia od burmistrzów i sołtysów.
1945 5 17 St. Rzeszowski Kronika cz. I W ratuszu urządzono biura Pełnomocnika Obwodowego.
1945 5 17 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zakończenie prac porządkowych  oraz usuwanie szkód wojennych w budynku ratusza przy Pl. Wolności.
1945 5 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przybyli do miasta przedstawiciele PUR.
1945 5 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przybyli pierwsi przedstawiciele Państwowego Urzędu Repatriacyjnego -trwa akcja osiedleńcza.
1945 5 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przybył mjr WP Damelak i przejął administrowanie majątków ziemskich.
1945 5 18 St. Rzeszowski Kronika cz. I Uruchomiono pierwsze przedsiębiorstwo  produkcyjne:  gorzelnię.
1945 5 25 Biul.1/86KWZSL Powołano Komitet Organizacyjny ZSL.
1945 6 0 BDP-47/93 Kazimierz Ziemski znalezioną monstrancję po renowacji  w Poznaniu, za własne środki przekazuje do kościoła (koszt naprawy 7500 zł.).
1945 6 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Dyrektorem Liceum Ogólnokształcącego jest Bernard Lipski (1945 - 1946).
1945 6 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Grono pedagogiczne składa się z 4 osób: Lipski, Kleischnist, Stanisław Podemski - zakonnik, Jan Jakubowiak.
1945 6 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Pedagodzy podejmują naukę bez programu i podręczników szkolnych.
1945 6 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Rozpoczęcie zajęć w Gimnazjum Prywatnym dla Dorosłych w budynku przy ul. Królowej Jadwigi.
1945 6 0 Kronika Liceum Ogólnokszt, Szkoła składała się z 2 klas uczniowskich.
1945 6 0 Kronika RDP Powstaje Wydział Powiatowy jako instancja samorządowa, którego kierownikiem jest Roman Romanowski.
1945 6 0 G.Sz. Maria Kaźmierowska po przybyciu do miasta zakłada i kieruje pierwszą szkołą w powiecie nowogardzkim !
1945 6 0 Leszek Badowski Praca Magisterska W powiecie zamieszkuje 4 192 Polaków,  9 949 Niemców.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ciągle nieczynna jest stacja kolejowa, powołano na zwiadowcę stacji Franciszka Grabowskiego.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Milicja jest nieliczna bez środków lokomocji. Narazie posiadają tylko rowery.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego zajął budynek przy ul. Stalina 9 /skrzyż. ul. Bankowa/.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powołano Obwodowy Urząd Skarbowy przy ul. Ogrodowej, naczelnikiem jest Feliks Ziemkiewicz.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I PUR prowadzi Jan Walkowski.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozpoczyna działalność Spółdzielnia Rolno-Handlowa "Samopomoc Chłopska".
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Siedziba PUR, zajmuje budynek dwupiętrowy przy ul. Goleniowskiej 14.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stan funkcjonariuszy 20, komendant por.  Eugeniusz Roszkowski, z-ca Adam Brysz - UBP.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Urząd Ziemski mieści się w ratuszu.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Utworzono na terenie powiatu 10 gmin wiejskich.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W mieście ciągle giną ludzie, grasują bandy i vehrvolf.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I W UBP powstaje komórka PPR i liczy 23 członków, sekretarzem jest Józef Królikowski.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Wody jeziora wyrzucają jeszcze ciała, na drogach znajduje się zwłoki ofiar grasujących band.
1945 6 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zorganizowano składnicę przedmiotów wartościowych - kierownikiem jest Kazimierz Chmielewski.
1945 6 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Funkcję sekretarza PPR objął Ignacy Bogus.
1945 6 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na czele PPR stanął Franciszek Płachta.
1945 6 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powstała terenowa organizacja PPR przy ul. Goleniowskiej / Jedności Narodowej,  obecnie ul. 3-go Maja/.
1945 6 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I Założono komórkę dzielnicową PPR, sekretarz: Wiktor Kurp, organizacja liczy 5 członków.
1945 6 12 St. Rzeszowski Kronika cz. I Pełnomocnik Rządu RP podał meldunek o usunięciu zwłok ludzkich i zwierzęcych w powiecie.
1945 6 24 Margrit Schlegel BRD Według relacji byłych mieszkańców Nowogardu nastąpiło wygnanie wszystkich Niemców z miasta i powiatu Nowogard.
1945 7 0 BDP-46/93 W mieście jest jeszcze Pastor niemiecki z pewną ilością współwyznawców, później przesiedlonych.
1945 7 0 Leszek Badowski Praca Magisterska W powiecie zamieszkuje 5 030 Polaków,  3 273 Niemców.
1945 7 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Radziecka komendantura przekazała władzy polskiej w mieście "Krochmalnię".
1945 7 25 BDP-45/93 Ks. Bogdan Szczepanowski otrzymuje dekret Księdza Prymasa upoważniający do objęcia placówki duszpasterskiej w Nowogardzie.
1945 7 29 BDP-46/93 Klucze od Pastora odebrała delegacja miejska na czele z Walkowskim - Naczelnikiem Straży Pożarnej.
1945 7 29 BDP-46/93 Władze Powiatowe Starostwa zawsze były życzliwie ustosunkowane i każdą prośbę Proboszcza załatwiały pozytywnie.
1945 8 0 BDP-17/92 Pierwszym proboszczem zostaje ks. Bogdan Szczepanowski - kapłan ze Zgromadzenia Księży Chrystusowców.
1945 8 0 BDP-30a/93 Do parafii należy 40 wiosek, w pierwszym okresie jedynym kapłanem w całym powiecie jest Ks. Bogdan Szczepanowski.
1945 8 0 BDP-47/93 Do parafii Nowogard należy jeszcze 30 wiosek.
1945 8 0 BDP-47/93 Do września ks. Bogdan Szczepanowski zamieszkuje w prywatnym domu korzystając z gościnności jednej z rodzin Nowogardu.
1945 8 0 BDP-47/93 Przy pomocy strażaków ks. Bogdan Szczepanowski umeblował plebanię meblami z domów jeszcze nie zamieszkałych.
1945 8 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powstała pierwsza drużyna harcerska im. K.J. Poniatowskiego założona przez Tadeusza Żmudzkiego.
1945 8 1 BDP-22/92 Do Nowogardu przybył ks. Bogdan Szczepanowski.
1945 8 1 BDP-46/93 Do Nowogardu konną powózką przywieziono ks. Bogdana Szczepanowskiego z Maszewa.
1945 8 1 BDP-46/93 Ks. Bogdan Szczepanowski od władz otrzymuje szeroką pomoc, mieszkanie - dom, oraz  sukcesywnie jego  wyposażenie w meble i sprzęt.
1945 8 1 BDP-46/93 Ks. Bogdan Szczepanowski zgłosił się do starosty powiatowego Pana Kubika i V-ce starosty Każmierowskiego.
1945 8 1 BDP-46/93 Ks. Bogdan Szczepanowski poznaje również Komisarza Ziemskiego Pana Maciejewskiego.
1945 8 5 BDP-17/92 Kościół zostaje poświęcony i po 400 latach przejmują go znowu katolicy.
1945 8 5 BDP-21/92 Pierwszą Mszę św. w wolnej Polsce po zakończeniu II wojny światowej odprawił Ks. Bogdan Szczepanowski.
1945 8 5 BDP-22/92 Poświęcenie kościoła nastąpiło przy udziale pokaźnej liczby wiernych i miejscowej władzy cywilnej !
1945 8 5 BDP-46/93 Do Parafii należy  40 wiosek.
1945 8 5 BDP-46/93 Pierwsza Msza Św. odprawiona przez Ks.Bogdana Szczepanowskiego, poświęcenie kościoła.
1945 8 5 BDP-46/93 W pierwszej Mszy św. udział wzięli: starosta, władze administracyjne oraz mieszkańcy Nowogardu i okolic.
1945 8 5 St. Rzeszowski Kronika cz. I W dzień Wniebowzięcia NMP po 400 latach przyjął świątynię właściciel: Kościół Rzymsko-Katolicki i LUD POLSKI !
1945 8 15 Słowo Pow.58/77 Kościół  został poświęcony i erygowano przy nim parafię rzymskokatolicką -proboszczem został: ks.Bogdan Szczepanowski.
1945 8 15 Słowo Pow.58/77 W dniu Wniebowzięcia NMP, starą świątynię przejął po 400 latach jej pierwotny władca Kościół Rzymskokatolicki.
1945 8 15 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otwarto Inspektorat Szkolny, kieruje nim Eugeniusz Ilnicki.
1945 8 24 St. Rzeszowski Kronika cz. I Większość bydła i koni z terenu powiatu zabierają ze sobą Niemcy i jednostki Armii Radzieckiej.
1945 8 24 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozpoczęto ewakuację Niemców.
1945 8 24 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Nowogardzie zamieszkuje już 600 Polaków.
1945 8 27 G.Sz.80/85 Władysław Kuczyński wraz z innymi kolejarzami podejmuję się ustawienia na torach leżącej lokomotywy.
1945 9 0 BDP-47/93 Zarząd Miasta przekazał dom mieszkalny dla Ks. Bogdana Szczepanowskiego na plebanię przy ul. Wojska Polskiego.
1945 9 0 G.Sz.80/85 Jedyny środek transportu kolejowego to stara francuska lokomotywa i parę blaszanych wagonów.
1945 9 0 G.Sz.80/85 Władysław Kuczyński wyremontowanym pociągiem przewozi repatriantów ze stacji Płoty do Nowogardu.
1945 9 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Izabela Szarzyńska utworzyła drużyny harcerek przy obu szkołach.
1945 9 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Nauka czytania w szkołach z braku książek odbywała się z  książeczek do nabożeństwa.
1945 9 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rok Szkolny rozpoczęto w  5 szkołach podstawowych, w mieście /Szkoła Podstawowa Nr 1/.
1945 9 1 BDP-46/93 Przyjeżdża siostra Ks. Proboszcza Wanda Szczepanowska , która prowadzi gospodarstwo domowe proboszcza.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Jan Lipski pełni funkcję dyrektora szkoły, pierwszym nauczycielem jest  Jan Jakubowiak i ks. Bogdan Szczepanowski.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Nauka w szkole opiera się tylko i wyłącznie na wykładach nauczycieli.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Obowiązkowa lektura, czytana jest w szkole głośno na lekcjach,  a wierszy uczono od razu na pamięć.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Podręczniki i to niekompletne posiadają tylko nauczyciele, uczniowie nie posiadają ich w ogóle.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Sytuacja materialna nauczycieli jest bardzo trudna, wynagrodzeniem są tylko przydziały żywnościowe.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Uczniowie notatki i zeszyty robią na drukach i dokumentach poniemieckich lub na zdobycznym papierze.
1945 9 3 Refleksje 2/95 Uroczyste rozpoczęcie roku szkolnego, nabożeństwo odprawione przez ks. Bogdana Szczepanowskiego.
1945 9 9 St. Rzeszowski Kronika cz. I Rozpoczyna nauczanie pierwsza Szkoła Średnia w Nowogardzie.
1945 9 13 BDP-47/93 Przybywa do miasta pierwszy organista Walenty Żurowski.
1945 9 13 BDP-47/93 Wizytował Administrator Apostolski z Gorzowa, ks. Edmund Nowicki, był zadowolony z dotychczasowych prac duszpasterskich.
1945 9 15 BDP-47/93 Ks. Bogdan Szczepanowski otrzymał nominację kanoniczną na ośrodek duszpasterski z rąk ks. Edmunda Nowickiego.
1945 9 27 St. Rzeszowski Kronika cz. I Spis szkół, rejestracja nauczycieli i uczniów.
1945 9 27 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zarejestrowano 12 szkół, 18 nauczycieli i 1122 uczniów.
1945 10 0 G.Sz.49/85 Departament Dróg Kołowych w Warszawie deleguje do Szczecina grupę drogowców.
1945 10 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przywrócono do użytku linię kolejową Szczecin - Dąbie - Goleniów i dalej do Maszewa.
1945 10 21 G.Sz.49/85 Flaszką gorzałki i chlebem przywitano Jana Kiepersza, który pozostał w Nowogardzie.
1945 10 21 G.Sz.49/85 Jan Kiepersza  otrzymał nominację na kierownika Powiatowego Zarządu Drogowego. (obecnie RDP) .
1945 10 21 G.Sz.49/85 Samochodem "Mercedes" Jan Amon naczelnik UW  Wydz. Komunikacyjnego dociera do Nowogardu.
1945 10 21 G.Sz.49/85 Zarząd PZD jednoosobowy, zatrudnia wkrótce Mariana Kurkiewicza  jako sekretarza, rachmistrza i administratora.
1945 10 23 G.Sz.112/85 Powstał Obwodowy Zarząd Drogowy w Nowogardzie - kierowany przez inż. Jana Kiepersza.
1945 10 23 G.Sz.49/85 Powstał Rejon Dróg Publicznych w Nowogardzie założycielem jest Jan Kiepersza.
1945 10 23 Kronika RDP Jan Amon - inżynier organizuje pierwszy wyjazd "Mercedesem" po województwie szczecińskim w kierunku Goleniowa, Nowogardu i Kamienia dla rozpoznania terenu.
1945 10 23 Kronika RDP Jan Amon odbywa rekonesans wspólnie z członkiem ekipy inżynierem Janem Kiepersza.
1945 10 23 Kronika RDP Ekipę drogownictwa w Nowogardzie w pobliżu starostwa witają: z-ca starosty Bolesław Wrona,  inż. Lotariusz Domin p.o. architekt, Władysław Nowakowski - p.o. kierownik Wydz. Przemysłowego.
1945 10 23 Kronika RDP Ekipę drogownictwa  również witają: Roman Romanowski oraz pierwszy drogowiec, były dróżnik spod Sieradza A. Michalski.
1945 10 23 Kronika RDP Jan Kiepersza pozostaje w Nowogardzie z nominacją na funkcję  Kierownika Powiatowego Zarządu Drogowego.
1945 10 23 Kronika RDP Do chwili obecnej po ustąpieniu władz niemieckich nie było żadnej organizacji drogowej na tym terenie.
1945 10 24 Kronika RDP Powiatowy Zarząd Drogowy otrzymuje siedzibę przy ulicy Daberskiej na działce o pow. 1500 m2, budynku murowanego o 6 pomieszczeniach i budynków gospodarczych.
1945 10 25 St. Rzeszowski Kronika cz. I Konferencja na temat świadczeń rzeczowych ze strony ludności wiejskiej.
1945 10 25 Kronika RDP W powiatowym  Zarządzie Drogowym (PZD) obowiązki sekretarza, rachmistrza i administratora pełni Marian Kurkiewicz.
1945 10 25 Kronika RDP Przystępują do pracy PZD Antoni Bzdurski w charakterze woźnego i Stanisław Rybicki jako magazynier.
1945 10 29 St. Rzeszowski Kronika cz. I Liczne skargi na żołnierzy WP, wojsko wymusza prace cywilów na  potrzeby wojskowe.
1945 10 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I Konferencja międzypartyjna na temat aprowizacji miasta i powiatu.
1945 10 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na konferencji powołano Komisję Kontroli Aprowizacji, asysta komisji: Ignacy Bogus, Marian Światłowski
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Jedną z armat z czasów wojny francusko - pruskiej z 1870 r. ustawiono  przy nowym Pomniku Nieznanego Żołnierza.
1945 11 0 BDP-47/93 Naprawiono okna w prezbiterium kościoła, oszklenie prezbiterium kosztowało 27 000 zł.
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Działa Tymczasowa Rada Miejska, liczy 12 członków w tym tylko 1 bezpartyjny.
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powiat otrzymał 26 koni z UNRA,  w drodze 6 koni padło !
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powstał Związek Młodzieży Wiejskiej Rzeczypospolitej Polskiej "Wici"  jest 3 koła, 62 członków.
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powstała  w Nowogardzie Komenda Hufca ZHP. Komendantem jest Kazimierz Tadeja.
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przedstawiciele Armii Czerwonej rozdają rolnikom nawozy sztuczne (?).
1945 11 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Stan członków PPR wynosi w powiecie 140.
1945 11 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z braku krów osadnicy starają się kupować i hodować kozy.
1945 11 5 G.Sz.49/85 Oprócz 4 drogomistrzów jest 36 dróżników, 43 robotników na 320 km dróg w powiecie nowogardzkim.
1945 11 9 St. Rzeszowski Kronika cz. I Na polecenie KW PPR w Koszalinie zorganizowano komitet PPR,  instruktor Józef Sawa.
1945 11 11 St. Rzeszowski Kronika cz. I Inicjatywa ustawienia pomnika zrodziła się w UBP (Urząd Bezpieczeństwa Publicznego).
1945 11 11 St. Rzeszowski Kronika cz. I Odsłonięto pomnik ku czci bohaterów poległych w walce o wolność prastarych ziem słowiańskich.
1945 11 11 St. Rzeszowski Kronika cz. I Urząd Bezpieczeństwa nadzoruje wszystkie Służby Ochrony.
1945 11 11 St. Rzeszowski Kronika cz. I Utworzono na terenie wiejskim Służbę Ochrony (ORMO), w celu zaprowadzenia ładu i  bezpieczeństwa.
1945 11 12 Biul.1/86KWZSL Organizacja Stronnictwa Ludowego liczyła 54 koła w liczbie 1523 członków.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Po wyzwoleniu zawarło małżeństwo 30 par.
1945 12 0 BDP-47/93 Od wyzwolenia do końca roku 1945   pochowano 32 parafian.
1945 12 0 BDP-47/93 Od wyzwolenia do końca roku 1945 udzielono: 78 chrztów.
1945 12 0 BDP-47/93 Od wyzwolenia do końca roku 1945 udzielono około 2500 Komunii Św.
1945 12 0 BDP-47/93 Pod koniec roku Parafia liczy 4500 wiernych, sam Nowogard miał 1500 mieszkańców - Polaków.
1945 12 0 BDP-47/93 Przygotowano konfesjonał, wyremontowano organy, zakupiono pierwszą szopkę.
1945 12 0 G.Sz.287/85 Spółdzielnię Spożywców "Pionier" założyło 27 osób, m.in. L.Budzisz, St.Szawan, W. Domagalski, S.Golubska...
1945 12 0 G.Sz.49/85 Drogowcy drewnianymi pługami rozbijają zaspy na drogach, czołgi niemieckie pocięto palnikami.
1945 12 0 G.Sz.49/85 Leje po bombach i pociskach na drogach drogowcy zasypują  żwirem i gruzem.
1945 12 0 G.Sz.49/85 Pieniądze na wypłaty dla drogowców przywożono ze Szczecina  starym samochodem "DKW", konwojował  A. Michalski.
1945 12 0 G.Sz.49/85 Ustalono zarobki dla pracowników dróg, dróżnik zarabia 1690 zł.  plus dodatki 1180 zł.
1945 12 0 G.Sz.49/85 Drogowcy wyremontowali z demobilu ciągnik "Lanz-Buldog" i samochód ciężarowy "Ford".
1945 12 0 G.Sz.80/85 Na teren Nowogardu przybywają osadnicy z woj. łódzkiego, warszawskiego, kieleckiego, poznańskiego
1945 12 0 Leszek Badowski Praca Magisterska W powiecie zamieszkuje 16 444 Polaków,  2 140 Niemców.
1945 12 0 Prog.TMZN Ludność polska w mieście liczy nadal około 500 osób.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Bilans zniszczeń w mieście oceniono na 60 %  !
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Czynna jest Rakarnia, na składzie 100 kg. włosia końskiego, 5 ton mączki kostnej - kierownikiem jest Szepaniak.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Milicja Obywatelska zatrzymała 36 osób, w tym 3 osoby za zabójstwa, 3 za podpalenia, 1 za zniewagę państwa.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Niewystarczające zaopatrzenie żywnościowe, kłopoty z aprowizacją.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Odebrane szabrownikom mienie, milicja przekazuje opiece społecznej.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Odnotowano duży wzrost cen na rynku żywnościowym.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Otwarto linię kolejową Płoty - Nowogard.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przy ul. Wojska Polskiego istnieje Zakład Ślusarsko-Kowalski z 2 obrabiarkami i kuźnią.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Przybywa transport 780 osób, repatriantów z Małopolski wschodniej, rozmieszczono wszyskich na terenie gmin.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Występują braki węgla, kłopoty z ogrzewaniem.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z dróg usuwa się zapory czołgowe, drogowskazy niemieckie. Ciągle chaos na drogach.
1945 12 0 USC Urząd Stanu Cywilnego odnotował: urodzeń: 11,  zawarto związków małżeńskich: 30, zgonów: 9.
1945 12 0 St. Rzeszowski Kronika cz. I Powstaje fabryka wozów konnych, zatrudnia 11 pracowników,  a pierwsza produkcja,  to usługa tartaczna.
1945 12 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I W Gimnazjum w Nowogardzie uczy się 50 uczniów.
1945 12 1 St. Rzeszowski Kronika cz. I Zarządzono obniżkę ceny zapałek, 1 pudełko za 1 zł. Cena nielegalna 8 do 10 zł za pudełko!
1945 12 12 St. Rzeszowski Kronika cz. I Ponowny spis w szkołach, ustalono 17 szkół, 27 nauczycieli 2005 uczniów.
1945 12 24 St. Rzeszowski Kronika cz. I Posiadacze odbiorników radiowych usłyszeli audycję próbną Radia Szczecin w języku polskim.
1945 12 25 BDP-30a/93 W Święta Bożego Narodzenia i Wielkanocy ks. Bogdan Szczepanowski chrzcił po 60 dzieci.
1945 12 31 BDP-30a/93 W drugi dzień Świąt Bożego Narodzenia Ks. Bogdan Szczepanowski pobłogosławił sam 33 pary małżeńskie.
1945 12 31 BDP-47/93 Parafianie - mieszkańcy Nowogardu pochodzą głównie z powiatu sieradzkiego, mogileńskiego, zza Buga i ze zdemobilizowanego wojska.
1945 12 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I Od chwili wyzwolenia zawarto 30 małżeństw.
1945 12 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I W mieście urodziło się 46 dzieci, a w 1946 r. odnotowano już 133 urodzeń.
1945 12 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I W powiecie jest już 39 rzemieślników  polskich.
1945 12 31 St. Rzeszowski Kronika cz. I Z 2 326 krów i koni zostają tylko 294 krowy i 119 koni, reszta "odpłynęła" z wysiedleńcami i Rosjanami.

Please publish modules in offcanvas position.